May 20, 2018

P40-B pondo para iti libre nga edukasion itoy a Hunio

Impanamnama ni House Appropriations Committee chair ken Davao City Rep. Karlo Alexei B. Nograles a maipatungpalen iti daytoy panagseserrek iti eskuela iti daytoy a Hunio ti libre a matrikula dagiti agad-adal kadagiti 114 nga State Universities and Colleges (SUCs) iti pagilian manipud iti nailatang a P40-bilion a pondo ti gobierno a para iti badiet iti tawen 2018.

Nagbasaran ni Nograles ti Republic Act 10931 a pinirmaan ni Presidente Rodrigo Roa Duterte idi Agosto 3, 2017 nga agpanggep a panangipaay iti dekalidad nga edukasion dagiti amin nga SUCs, dagiti lokal nga unibersidad ken kolehio (LUC) ken dagiti tech-voc institution a nakapasa iti pagrukodan ti Commission on Higher Education (CHED).

Kuna ni Nograles nga adda sabali a bersion ti Senado iti proseso ti pannakaisayangkat ti libre a matrikula ngem limitado laeng daytoy. Iti bersion daytoy iti Kamara, saan laeng a dagiti SUCs ti libre no di pay ket dagiti local universities ken colleges (LUCs), ken dagiti patpatarayen ti TESDA a technical-vocation institutions.


(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 28, 2018 a bilang.)

Nagaget nga Ubing



NAGAGET NGA UBING. Agsigsigay daytoy nga ubing iti sidaenda iti buyon (alog) iti lugarda iti Ammubuan, Ballesteros, Cagayan. Nabaknang iti lames ti barioda a pakakalapan kadagiti tilapia, gurami, dalag, paltat ken ar-aro a saan a mapakpakan kadagiti commercial feeds. (JOBERT M. PACNIS)


(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 28, 2018 a bilang.)

Amirisenyo dagiti buybuyaenyo, kuna ti MTRCB kadagiti agtutubo nga Ilokano

Agbalinkayo koma a managamiris kadagiti buybuyaenyo a pelikula ken pabuya iti telebision.

Daytoy ti kiniddaw ti Movie and Television Review and Classification Board (MTRCB) iti naangay a forum maipanggep iti “responsible viewership” a napauluan iti “Para sa Matalino at Responsableng Panonood ng Pamilyang Pilipino.”

Naangay ti forum iti Provincial Capitol Auditorium ken Northwestern University (NWU) iti Siudad ti Laoag idi Mayo 11-12, 2018 iti pannakitinnulong ti Gobierno Probinsial ti Ilocos Norte (PGIN).

Nagsarita iti nasao a taripnong da MTRCB Board Members Paolo Santos, Pablo “Bogie” Reyes, Atty. Marites Candido, ken dati a chairperson Marisa Laguardia a dinar-ayan ti ag-300 a partisipante manipud kadagiti unibersidad ken gunglo dagiti agtutubo iti probinsia a pakairamanan ti Sirib Ilokano Kabataan Association (SIKA).

Iti nasao a forum, inggunamgunam ni MTRCB Board Member Paolo Santos a saan laeng koma nga agbuybuya dagiti agtutubo kadagiti pabuya iti telebision no di ket amirisenda met no nasayaat met laeng dagiti mabuybuyada.

Kinuna met ni Radz B. Bismonte, Media Incentives Desk (MID) officer ti Provincial Communications and Media Office (CMO), nga itoy a panawen, a nagdakkelan ti impluensia ti pelikula ken telebision, nasken ti kampania maipanggep iti pannakaitandudo ti “responsible viewing” wenno panagbalin dagiti Ilokano a managamiris no maikanatad met laeng wenno saan dagiti buybuyaenda. (JAGudoy)


(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 28, 2018 a bilang.)

May 17, 2018

MAYO 28, 2018



SARITA
 4 Anibersario
    Dexter M. Fabito
12 Sang-aw ti Daga
    Arsenio T. Ramel, Jr.

NOBELA
8 Kudeta (11)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.
10 Kapessat ti Bagis (20)
     Ariel S. Tabag

DANIW
6 Panagsabong ti Kapasanglay
   Ariel S. Tabag
20 Kumpay
     Jobert M. Pacnis
22 Bungkol
     Ronnie E. Aguinaldo
47 Daniw a Para Ubbing
     Adoracion B. Madarang

SALAYSAY
16 Dap-ayan 2018 ken Maika-50 nga Anibersario ti GUMIL Filipinas: Nabalitokan a Panagkakadua, Narangpaya a Literatura (2)
    Neyo Mario E. Valdez
26 Wen, Namsek iti Sustansia ti Marasaluyot
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (88)
40 Don Clavio de Ylocos (91)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
19 Saludsodem ken ni Apo Hues
23 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
18 Siled ti Kararag
21 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Ania, Aya, ti Maipaay ti Isports Kadagiti Ubbing?
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

May 15, 2018

DFA, addan iti Ilocos Norte

Kalpasan ti pito a tawen a pannakaiwaywayat ti mobile e-passporting iti Ilocos Norte iti panagtintinnulong ti Gobierno Probinsial ti Ilocos Norte (PGIN) ken ti Department of Foreign Affairs (DFA), linuktanen ti DFA ti consular office daytoy iti Robinsons Place Ilocos iti ili ti San Nicolas. Babaen itoy, saanen a nasken nga urayen dagiti taga-Ilocos Norte ken kabangibangna a lugar ti kaadda ti mobile e-passporting iti probinsia tapno makapagaplayda iti passport.

Malagip a babaen ti tinawen a mobile passporting services nga ininaw ti PGIN, nasurok a 10,000 nga umili ti naaddaan iti passport a saanen a nasken pay a mapanda iti opisina ti DFA iti Tuguegarao City wenno San Fernando City iti Cagayan and La Union, kas panagsaganadda.

Iti biang ti DFA, kinuna ni Foreign Affairs Secretary Alan Peter S. Cayetano reassured a nalaklaka itan a maserbian ti DFA dagiti umili iti pannakalukat ti consular office ti DFA iti Ilocos Norte. (JAGudoy)


(Naipablaak iti Bannawag iti Mayo 21, 2018 a bilang.)

Reorganisasion ti GUMIL Benguet inton Hunio 9

Maangay ti reorganizational meeting ti GUMIL Benguet babaen ti panangilungalong ti Hunta Direktiba ti GUMIL Filipinas inton Hunio 9, 2 P.M., iti #18 Malaya Rd., Dominican Hill Extension, Baguio City, babaen ti panangsangaili ni Luvimin Aquino, nalatak a scriptwriter dagiti drama nga Ilokano iti radio.

Kas kuna ni Aquino, holdover president ti GUMIL Benguet, maawis amin dagiti dati nga opisial ken dagiti regular a miembro ti GUMIL Benguet, ken uray dagiti mannurat wenno agregget nga agsurat a di pay nakapagkameng nga agnaed wenno adda dagiti pagsapulanda iti Benguet ken Siudad ti Baguio. Kalpasan ti miting, mabotosanto ti baro a grupo dagiti opisial ti GUMIL Benguet nga agtakem iti makatawen.

Sakbay ti reorganizational meeting, maangay met ti maika-5 a Board Meeting ti GUMIL Filipinas, babaen ti panangidaulo ni Vilmer V. Viloria, a mangrugi iti alas 10:00 iti bigat iti isu met laeng a venue.

Para iti ad-adu pay nga impormasion, mabalin a kontaken dagiti sumaganad: Neyo E. Valdez (0977-1417901) ken Luvimin Aquino (0997-1456671). (NMEV)


(Naipablaak iti Bannawag iti Mayo 21, 2018 a bilang.)

Kalgaw iti Apayao



KALGAW ITI APAYAO. Ragsak ken ray-aw ti umap-appayaw kadagitoy nga agkakasinsin (i-Ballesteros, Cagayan ken i-Manaoag, Pangasinan) nga ubbing bayat ti panagsakayda iti pasagad ni ulitegda a Renato P. Baddo ti Brgy. San Francisco, Luna, Apayao. Iti baet ti modernon a wagas ti panagbangkag ken panagtalon, sibibiag pay laeng dagiti nakairuaman a ramit a kas iti pasagad, pasangol, ken karison ditoy a paset ti probinsia nga isu met ti subliasublian dagitoy nga ubbing tunggal bakasion iti eskuela. (JOBERT M. PACNIS)


(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 21, 2018 a bilang.)

May 12, 2018

Ganggannaet nga eksperto, maawis a mangpalutpot iti problema iti Dengvaxia

Imbilin itay nabiit ni Presidente Rodrigo Duterte ti pannakabukel ti tallo-katao a ragup dagiti eksperto a mangarisit no responsable wenno saan ti bakuna a Dengvaxia iti pannakatay dagiti ubbing a nabakunaan iti Dengvaxia kontra iti dengue.

Kuna ni Presidential Spokesperson Harry Roque a kalikaguman ni Duterte ti mangala iti serbisio dagiti ganggannaet a pathologist a mangimbestigar iti daytoy iti baet dagiti agsupadi a report ti Philippine General Hospital (PGH) ken ti Public Attorney’s Office (PAO) mainaig iti kontrobersial a programa iti panagbakuna kontra iti dengue.

Kuna ni Roque nga aggapu dagitoy a ganggannaet nga eksperto kadagiti kakaarruba a pagilian iti Asia ken saan a mainaig iti gobierno ti Filipinas ken iti Sanofi Pasteur Inc. a nangpartuat iti Dengvaxia.

Iti laksid ketdi daytoy a bilin ti Presidente, kuna ni Roque a suportaran daytoy ti panangipamuspusan ti Department of Health (DOH) a mangtulong kadagiti pamilia dagiti pasiente a nabakunaan iti Dengvaxia.


(Naipablaak iti Mayo 21, 2018 a bilang.)

May 10, 2018

MAYO 21, 2018



SARITA
 4 Gemgem ni Estong
     Rodolfo D. Agatep, Jr.
12 Ama ken Anak
     F. Sionil Jose

NOBELA
8 Kapessat ti Bagis (19)
     Ariel S. Tabag
10 Kudeta (10)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.

DANIW
6 3 a Soneto
   Honor Blanco Cabie
9 Kinaagnanayon
   Corazon F. Quiamas
22 Agkuyogta Sadiay Dap-ay
     Derick A. Tong-alan
47 Daniw a Para Ubbing
      Marlyn Garcia-Del Rosario

SALAYSAY
16 Dap-ayan 2018 ken Maika-50 nga Anibersario ti GUMIL Filipinas: Nabalitokan a Panagkakadua, Narangpaya a Literatura
    Neyo Mario E. Valdez
26 Ammuem ti Saguday ken Kasapulan ti Orkidia
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (87)
40 Don Clavio de Ylocos (90)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
19 Saludsodem ken ni Apo Hues
21 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
5 Ti Makunami
11 Netizone
18 Siled ti Kararag
20 Saanka Koma a Mangliwat a Mamigat!
23 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

May 7, 2018

Siraragsak Dagitoy nga Ubbing



SIRARAGSAK DAGITOY NGA UBBING a taga-San Jose, Gonzaga, Cagayan a mangipakpakita kadagiti dadakkel a tayeng (maritangtang) a naalada iti kadilian ti Matara Beach itoy nga ili iti tiempo a kaugot ti baybay. Gapu ta bakasion ket awan serrek iti pagadalan, gunggundawayan dagitoy nga ubbing ti mapan agala iti tayeng tapno adda ilakoda ket saandan a dumawat iti kuartada kadagiti nagannak kadakuada. (ROSELYN C. CAMPANO)


(Naipablaak iti Bannawag iti Mayo 14, 2018 a bilang.)

Atty. Nole Lansangan, 78

Pimmusay ni Atty. Nole V. Lansangan, mannurat ti Bannawag, idi Abril 26, 2018 gapu iti Intestinal Stroke ken Septic Shock iti tawenna a 78.

Agnanaedda iti kaingungotna a ni Corazon iti pagtaenganda iti Villa Cruz, San Mateo, Isabela a pangimatmatonanda nga agassawa iti sanga ti St. Bede Learning Center a pre-schoolda iti panawen ti ipupusayna (adda iti Manila ti main campus ti eskuela).

Inulilana dagiti annakna iti daydi Dios-ti-aluadna a Prescilla, ti umuna nga asawa ken kaklaseanna iti abogasia, a da Nanette (Dodong), Nocilla (Ronald), Nirvana (Prodie), Numencia, Natasha (Arnold), Noel, ken Novio; ken dagiti annakda ken ni Corazon, ti maikadua a kaingungotna, da Sonnet (Isah), Nimcy (Joerey) at Nacre Vida (Bryanne); dagiti appokona a da Celdon, Bianca, Jonathan, Odie, Joshua, Jasrinne, Janelle, Giana, Nolan, Nico, Marcone, Jcy, Vyanne ken Vyenize.

Tubo ti Victoria, Tarlac, ni Atty. Lansangan ti maika-5 nga annak dagidi Dios-ti-aluadna a Cayetano ken Constancia Lansangan, agpada a mannursuro, a nagdappat idi 1940s iti Salinungan West, San Mateo, Isabela a nagubingan ni Atty. Lansangan.

Nagturpos ni MLQU, nagpaay ni Atty. Lansangan a kas Division Chief ti Bureau of Foreign Trade ti Department of Trade and Industry (DTI) Main Office.

Kolumna met daydi nalatak a “Dear Atorni” iti Bannawag ken binuangayna ti Constancia V. Lansangan Literary Awards (COVLLA) ken ti COVLLA Review.

Napadayawan met a maysa kadagiti “Tan-ok Gumiliano” iti pannakarambak ti maika-50 nga anibersario ti gunglo a naangay iti Moonlite Paradise Resort, Diora-Sinungan, Sta. Ana, Cagayan idi Abril 20-22, 2018.

Naidulin ti bangkay ni Atty. Lansangan iti Santiago Memorial Park idi Mayo 1.


(Naipablaak iti Bannawag iti Mayo 14, 2018 a bilang.)

NFA rice, adda manen iti daytoy Mayo

Adda manen NFA rice iti maikatlo a lawas ti Mayo.

Dayta ti kuna ni Grains Retailers Confederation of the Philippines (GRECON) president James Magbanua, kas maibatay iti naawatna nga impormasion manipud iti Malakanyang.

Daytoy met ti bunga ti bilin ni Presidente Rodrigo Duterte iti National Food Authority (NFA) a mangnayon iti pempen ti gobierno nga NFA rice tapno adda latta suplay nga NFA rice a pangtaraon iti pagilian nga agpaut iti 60 nga aldaw.

Innayon ni Magbanua a naikeddeng nga idauluan ni Agriculture Secretary Manny Pinol ti NFA Council, kasta met kadagiti attached agencies ti Department of Agriculture, tapno maipanamnama ti kaadda ti suplay a taraon a para iti pagilian.

(Naipablaak iti Bannawag iti Mayo 14, 2018 a bilang.)

Maibatay iti surbey: 10.9-riwriw a Filipino, awan trabahoda

Mapan a 10.9-riwriw (milion) a Filipino wenno 23.9 porsiento iti dagup ti populasion ti Filipinas ti awanan iti trabaho.

Maibatay daytoy iti surbey nga inwayat ti Social Weather Stations (SWS) iti arinunos ti Marso daytoy a tawen.

Kangatuan daytoy manipud idi Disiembre 2016.

Kas kuna ti SWS, karaman kadagiti awanan iti trabaho dagiti boluntario a nangpanaw iti trabahoda, dagiti saan a boluntario a naawanan iti trabaho, ken dagiti agsapsapul iti umuna a trabahoda.

(Naipablaak iti Bannawag iti Mayo 14, 2018 a bilang.)

May 5, 2018

MAYO 14, 2018



SARITA
 4 No Nairanta nga Agpaay Kaniak
    Remedios S. Tabelisma-Aguillon
12 Ti Sikap ni Kabo Timot
     Benjamin M. Pascual


NOBELA
8 Kudeta (9)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.
10 Kapessat ti Bagis (18)
     Ariel S. Tabag

DANIW
6 Agawidak
   Jake F. Ilac
9 Ila ken Isasarungkar
   Jonathan B. Torricer
21 No Gatadak ti Panagpakatawam
     Jobert M. Pacnis
47 Daniw a Para Ubbing
      Franklin D. Gorospe

SALAYSAY
16 Sangapulo nga Aldaw iti Nasantuan a Daga (4)
      Dionisio S. Bulong
26 Kabaelan Met ti Raep nga Aywanan ti Bagina
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (86)
40 Don Clavio de Ylocos (89)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
19 Saludsodem ken ni Apo Hues
23 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
18 Siled ti Kararag
20 “A Teacher Lives Here”
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

May 3, 2018

Pagtitinnulongan Dagitoy a Mangngalap



PAGTITINNULONGAN DAGITOY A MANGNGALAP a nagpondo iti Matara Beach iti San Jose, Gonzaga, Cagayan nga imbuat ti dakkel a blue marlin a nakalapanda iti baybay ti nasao nga ili. Napalaus ti ragsak dagitoy a mangngalap ta manmano laeng a makakalapda iti kastoy nga ikan. (Teksto ni Emy L. Ines/ Rinetrato ni Roselyn C. Campano)


(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 7, 2018 a bilang.)

75,000 a titser, kasapulan ti DepEd

Impakaammo ti Department of Budget and Management (DBM) itay nabiit nga adda 75,242 a bakante a puesto a para kadagiti mannursuro iti tawen ti eskuela 2018-2019.

Kinuna ni Budget Secretary Benjamin Diokno a silulukat dagitoy a puesto dagiti mannursuro iti kindergarten, elementaria, junior high school, ken senior high school.

Iti daytoy a dagup, maawat ditoy ti 40,642 a titser iti kindergarten ken elementaria, 34,244 a titser iti junior high school, ken 356 a titser iti senior high school.

Iti agdama, adda 880,000 a titser kadagiti eskuela a para iti publiko.

Innayon ni Diokno a saanen a maingato ti sueldo dagiti titser iti daytoy a tawen ta naingaton ti take-home pay dagitoy babaen ti Salary Standardization Law (SSL) ken ti Tax Reform for Acceleration and Inclusion (TRAIN) law.

Agsueldo dagiti Teacher I nga addaan iti Salary Grade 11 iti P20,179 iti binulan (wenno P242,148 iti tinawen) idinto nga umawatda iti P74,358 a bonus ken alawans iti kada tawen— wenno agdagup iti P26,375 ti maganarda iti tunggal bulan.



(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 7, 2018 a bilang.)

April 27, 2018

MAYO 7, 2018



SARITA
 4 Sanguek Manen ti Sumaruno a Pannakidangadang
   Roselyn C. Campano
12 Dagiti Landok iti San Gabriel
    Dionisio S. Bulong

NOBELA
8 Kapessat ti Bagis (17)
     Ariel S. Tabag
10 Kudeta (8)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.

DANIW
6 Awagantayo Dagiti Baglan
   Leonardo Tejano
9 Sentauro
   Fred A. Quibol
47 Daniw a Para Ubbing
   Marlyn Garcia-Del Rosario

SALAYSAY
16 Sangapulo nga Aldaw iti Nasantuan a Daga (3)
      Dionisio S. Bulong
20 Ania, Aya, ti Maskota a Kawes Dagiti Ibanag?
     Jim P. Domingo
26 Tubbog ti Aragan, Nasamay a Ganagan
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (85)
40 Don Clavio de Ylocos (88)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
19 Saludsodem ken ni Apo Hues
23 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
5 Ti Makunami
11 Netizone
18 Siled ti Kararag
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

April 22, 2018

No Nagagetka, Dika Agbisin Ditoy



NO NAGAGETKA, DIKA AGBISIN DITOY. Lima a kilo a tuwel ti isagsagana daytoy ina (kakanawanan) a kompraen ti maysa a kalugaranna. Nasurok sangapulo a kilo ti nasigayan ti barona iti aguppat nga oras a kaadda daytoy iti Karayan Cagayan a paset ti Toran (Aparri, Cagayan) a kumamang iti baybay iti Barangay Punta. Saan nga agbisin ti maysa a kaamaan ditoy no nagaget ti ama ti pamilia ta adu ti masigayan a tuwel, kabasi, talakitok, bakulaw, purong, aber, ken lalakasen, malaksid kadagiti pasayan, binalu, biala, bagsang, bunog ken lasik a matabukolan ken makurimes a ginokan wenno unnok, tukmem ken siek. (DEXTER MARIN FABITO)


(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 30, 2018 a bilang.)

Rambaud, umawat iti Gawad Pambansang Alagad ni Balagtas

Maipaay ken ni Bannawag Editor Cles B. Rambaud itoy nga Abril 28 ti Gawad Pambansang Alagad ni Balagtas (Fiction in Ilokano) manipud iti Unyon ng mga Manunulat sa Pilipinas (UMPIL) “gapu kadagiti sinuratna a nangyanninaw kadagiti kabukbukodan a padas dagiti Ilokano a maitutop met iti unibersal a pagrukodan ti kinapudno ken hustisia ken iti agtultuloy a dedikasionna iti panangidur-as iti lengguahe nga Ilokano tapno magun-od daytoy ti pammigbig a kas lengguahe ti paglaingan ken pagsiriban.”

Immawat pay iti 2018 Pedro Bucaneg Award manipud iti GUMIL Filipinas, mabigbig ni Editor Rambaud, tubo iti Pinili, Ilocos Norte, a maysa kadagiti kangrunaan a mannurat a patanor ti Kailokuan. Piksionista, nobelista iti prosa ken komiks, mannaniw, mannalaysay, agipatpatarus ken editor, nakaawat iti premio dagiti sinuratna manipud kadagiti mabigbig nga institusion a kas iti Cultural Center of the Philippines (CCP), ken iti National Commission for Culture and the Arts (NCCA). Kas mangitantandudo iti lengguahe, isu ti kangrunaan a nangisagana iti borador (draft) ti “Ortograpia ti Pagsasao nga Ilokano” (2012).

Mayawat ti nasao a pammadayaw bayat ti 44th National Writers’ Congress ken 31st Gawad Pambansang Alagad ni Balagtas iti daytoy Abril 28, 2018 iti Gerry Roxas Foundation Training Resource Center, Dayao, Roxas City, Capiz, West Visayas.

Dagiti nasao a pasken ti mangserra iti National Literature Month iti daytoy a tawen nga indauluan ti National Commission for Culture and the Arts (NCCA), Komisyon sa Wikang Filipino (KWF), ken National Book Development Board (NBDB).

Babaen ti tema a “Kadulom kag Kasanag: Panitikan ng Pag-asa,” maiwayat ti dua a forum iti kongreso, ti “Ang Karimlan sa Panitikan” ken “Ang Liwanag sa Panitikan.”

Kakadua ni Rambaud a mapadayawan da Abdon Balde, Jr. (Fiction in Filipino); Ariel Dim. Borlongan (Poetry in Filipino); Alain Russ Dimzon (Poetry in Hiligaynon); Reynaldo Ileto (Criticism in English); Malou Jacob (Drama in Filipino); Connie Jan Maraan (Fiction in English); ken Myrna Peña-Reyes (Poetry in English).

Mayawat met ti Gawad Paz Marquez Benitez ken ni Susan Evangelista idinto a maipaayan iti Gawad Pedro Bucaneg ti Women in Literary Arts (WILA) ti Cebu.

Ti Kongreso ken Pammadayaw ket sinuportaran ti Provincial Government of Capiz, Gerry Roxas Foundation, Linangan sa Imahen, Retorika, at Anyo (LIRA), Filipino Chinese Chamber of Commerce, ken Soong Ching Ling Foundation.    


(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 30, 2018 a bilang.)

GSIS ken DepEd, nagtulag tapno mapasayaat ti pinansial a kasasaad dagiti mannursuro

Tapno maliklikan ti pannakailumlom iti utang dagiti mannursuro kadagiti pribado nga agpapautang ken mabayadan dagitoy ti binulan a premiumda iti GSIS, nagtulag ti Government Service Insurance System (GSIS) ken ti Department of Education (DepEd) a yimplementarda ti GSIS financial assistance loan program wenno GFAL.

Sinaksian a mismo ni Presidente Rodrigo Duterte ti pannakapirma ti memorandum of agreement iti nagbaetan ti Government Service Insurance System (GSIS) ken ti Department of Education (DepEd).

Nagpirma para iti DepEd ni Education Secretary Leonor Briones idinto a ni GSIS President ken General Manager Jesus Clint Aranas ti nangibagi iti GSIS iti nasao a pasken iti Malakanyang.

Mayayon ti pannakayimplementar ti GFAL iti kalikagum ti administrasion ni Presidente Duterte a tumulong a mangpasayaat iti kasasaad dagiti mannursuro ken dadduma pay nga empleado ti DepEd.

Panggep ti katulagan a pautangan ti GSIS dagiti titser iti pagbayadda iti utangda kadagiti pribado nga agpapautang nga akreditado iti DepEd ket bayadan dagiti titser ti nasao nga utangda iti GSIS iti nababbaba nga interes.

Babaen met itoy, matulongan dagiti titser a mangbayad iti binulan a premium ken kontribusionda iti GSIS a saan ket a maibaybayad lattan ti kuartada kadagiti utangda kadagiti pribado nga agpapautang.

Babaen pay ti nasao a programa ti DepEd ken GSIS, maangay ti financial literacy seminar a para kadagiti mannursuro tapno masuruanda a mangimanehar iti maig-iggamanda a kuarta.

Iti kaadu dagiti utang a baybayadan dagiti mannursuro, kuna ti DepEd a maksayan met ti kapabilidadda a mangbayad kadagiti obligasionda a pakairamanan ti binulan a kontribusion ken premiumda iti GSIS, banag a mangapektarto kadagiti benepisio nga awatenda iti gobierno. Ngarud, nasken laeng a matulongan dagiti mannursuro ken dadduma pay nga empleado ti DepEd tapno mabayadandan dagiti utangda kadagiti pribado nga agpapautang.


(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 30, 2018 a bilang.)

April 19, 2018

ABRIL 30, 2018



SARITA
 4 Uray Nababa ti Adalmo, Fren
    Florencio M. Bayuga
12 Dagiti Nabaybay-an
     Lolito Q. Peig

NOBELA
8 Kudeta (7)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.
10 Kapessat ti Bagis (16)
     Ariel S. Tabag

DANIW
6 Pakdaar
   Ariel S. Tabag
9 Idiay Tapao
     Amado I. Yoro
47 Daniw a Para Ubbing
     Adoracion B. Madarang

SALAYSAY
16 Sangapulo nga Aldaw iti Nasantuan a Daga (2)
      Dionisio S. Bulong
22 Gawad Saka Awardee ti Sto. Domingo Rural Improvement Club
      Villamor C. Visaya, Jr.
26 Adu ti Maagasan ti Ruot a Ragragadi
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (84)
40 Don Clavio de Ylocos (87)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
19 Saludsodem ken ni Apo Hues
21 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
5 Ti Makunami
11 Netizone
18 Siled ti Kararag
20 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

April 16, 2018

Strawberry Farm iti Cagayan



STRAWBERRY FARM ITI CAGAYAN. Uray iti Cagayan, adda met  strawberry farm. Isu daytoy ti strawberry farm ti Pamilia Cudala iti Cabiraoan, Gonzaga, Cagayan. Kas kuna ti akinkukua, tallo tawenen dagiti strawberry-da ngem dida unay naas-asikaso. Ngem iti di pay unay nabayag, nagdinamag daytoy babaen ti Facebook ket ita, adu metten dagiti umay mangpaspasiar a kas kadagitoy dua a mannursuro manipud iti Gonzaga South Central School a nagpuros payen kadagiti bungada. Adda masingir a P10 nga entrance fee iti farm a para iti panagpasiar ken panagpiktiur. Malaksid kadagiti bunga ti strawberry, agar-aramid metten ti Pamilia Cudala iti strawberry wine nga ilaklakoda iti P50 ti sangabotelia. (ROSELYN C. CAMPANO)


(Naipablaak iti Bannawag, Abril 23, 2018 a bilang.)


‘Heat stroke,’ annadan, kuna ti Dept. of Health

Iti katengngaan ti Abril a nangrugi ti kalgaw iti pagilian, kas kuna ti Philippine Atmospheric Geophysical and Astronomical Services Administration (PAGASA).

Kinuna ni Ezra Boquirin, weather specialist ti PAGASA, a naggibusen ti amian (angin nga aggapu iti Siberia) ket sinuktanen ti high pressure area (HPA) nga aggapu met iti amianan a laud ti Pasipiko.

Iti sabali a bangir, imbalakad ti Department of Health (DoH) iti publiko nga agannad kontra kadagiti sakit a kadawyan a maal-ala tunggal kalgaw.

Maibatay iti DoH, maysa kadagiti sakit a masapul a liklikan ti heat stroke, a makapapatay.

Tapno maliklikan ti heat stroke, kuna ti DoH a liklikan ti agbilag iti init manipud iti 10:00 iti bigat agingga iti 3:00 iti malem.

No di maliklikan ti rummuar iti balay, agaramat iti salaknib iti init a kas iti payong ken kallugong.

Ipaugali met ti agbalon ken uminum iti adu a danum tapno maliklikan ti dehydration, a mabalin nga agbanag a heat stroke.

Malaksid iti heat stroke, liklikan met ti sore eyes, a gapu iti bakteria wenno bayrus babaen ti regular a panangbuggo kadagiti ima.

Maysa pay kadagiti problema iti kalgaw ti sunburn, isu a naballaagan ti publiko a saan nga agbilag iti init ken agusar iti sunblock, a di nababbaba ngem SPF-30, 30 a minuto sakbay a rummuar iti balay ken agsapsapo manen kalpasan ti dua nga oras.

Maysa pay a sakit iti  kalgaw ti panateng ken uyek gapu iti agbaliwbaliw a paniempona.

Maibalakad met kadagiti nataengan nga agpabakunada kontra iti trangkaso sakbay a dumteng ti Hunio nga isu ti tiempo ti trangkaso.

Amirisen pay dagiti kanen ken inumen ta ti pannangan ken paginum iti kontaminado, makaigapu iti panagtakki ken panagsarua, segun pay iti DoH.

Ti sakit iti kudil, kas iti busali, kadawyan a maala kadagiti lugar nga agkurkurang iti danum, naletlet, ken saan a regular ti panagdigos dagiti agindeg. Mabalin met a maala ti sakit iti kudil iti swimming pool.

Namallaag pay ti DoH kontra iti kagat ti aso, a mabalin a pakaigapuan ti rabies.


(Naipablaak iti Bannawag, Abril 23, 2018 a bilang.)



April 13, 2018

Aguillon, umuna iti Salip iti Sarita ti 20th AMMAFLA

Inyalat ni Remedios S. Tabelisma-Aguillon ti Umuna a Gunggona iti Salip iti Sarita ti kalleppas a 20th AMMA Foundation Literary Awards.

Naipasngay ni Tabelisma iti Diaz, Umingan, Pangasinan; dimmakkel iti Almaguer South, Bambang, Nueva Vizcaya; ngem nagbalasang, ken nagkolehio iti Mindanao. Binangonda iti daydi kapisi-ti-pusona Crispulo B. Aguillon ti pamiliada iti Brgy. Topland, Koronadal City,  South Cotabato. Agnanaed ita iti Cagayan de Oro City iti sidong ti maysa kadagiti lima nga annakna.

Pinangabak ‘toy retirado a prinsipal iti San Miguel National High School iti Norala, South Cotabato ti saritana a “Ni Boyet.”

Dagiti kakadua ni Aguillon a nangabak:

Maikadua a Gunggona, Quezon E. Javier, babaen ti saritana nga “Atang.”  Tubo iti Baresbes, Dingras, Ilocos Norte, ken agdama nga Agriculturist 1 iti Dept. of Agriculture-Regional Field Office 1, San Fernando City, La Union.

Maikatlo a Gunggona, Dexter M. Fabito, tubo iti Balingit, Pamplona, Cagayan, nagturpos iti BS in Information Technology iti Cagayan State University-Sanchez Mira Campus, babaen ti saritana nga “Anibersario.”

Mapadayawan dagiti nangabak bayat ti Dap-ayan 2018 ti GUMIL Filipinas, ti gunglo dagiti mannurat nga Ilokano iti Filipinas ken iti ballasiw-taaw, a maangay inton Abril 20-22 iti Moonlite Paradise Resort, Brgy. Diora-Zinungan, Santa Ana, Cagayan, kas impakaammo dagiti mangimaton iti AMMAFLA a da Amado ken Gloria Yoro, Francisco ken Aurora Ponce, ken Alfredo ken Cherry Quibol (agpapada nga agindegen iti Hawaii).

Naggibus ti salip iti sarita ti maika-20 nga edision ti AMMAFLA idi Enero 15, 2018. Tinawen nga ang-angayen ti AMMAFLA ti salip iti sarita iti pannakitinnulong ti Bannawag.

Dagiti naghurado: Aileen R. Rambaud, pangulo; Ariel S. Tabag, kameng; ken Juan Al. Asuncion, kameng.

Dagiti gunggona: Umuna, P10,000.00; Maikadua, P8,500.00; ken Maikatlo, P7,000.00. Maipaayan pay dagiti mangabak iti sertipiko ti pammadayaw.


(Naipablaak iti Bannawag, Abril 23, 2018 a bilang.)

Aragon, umuna iti Maika-7 a Pasalip ALVIYA

Inyalat ni Roy Vadil Aragon ti Iguig, Cagayan ken Dupax Del Norte, Nueva Vizcaya ti Umuna a Gunggona iti Maika-7 a Pasalip ALVIYA babaen ti saritana a “Dapo.” Mannurat ken mannaniw iti Ilokano, Filipino, ken Ingles ni Aragon. Awatenna ti P15,000.00 a cash prize ken sertipiko ti pammadayaw.

Dadduma pay a nangabak:

Prodie Gar. Padios ti Sta. Teresita, Cagayan ngem agnanaeden ken ti pamiliana iti Alberta, Canada, Maikadua a Gunggona babaen ti saritana a “Pannig-an.” Dati a kameng ti Editorial ti Bannawag ni Padios. Awatenna ti premiona a P10,000.00 ken sertipiko ti pammadayaw; ken

Errol L. Abrew ti Caba, La Union, Maikatlo a Gunggona. Impangabakna ti saritana a “Piglat ti Alimunmon.” Mannurat met iti Ilokano, Filipino, ken Ingles ni Abrew. Awatenna met ti P8,000.00 a premio ken sertipiko ti pammadayaw.

Ti Pasalip ALVIYA iti Sarita ket tinawen a pasalip iti panagsurat iti sarita nga es-esponsoran ni Alex Vicente Yadao ti Libertad, Abulug, Cagayan ngem agnanaeden iti New York City. Maysa a gannuat daytoy tapno mapakarit pay dagiti mannurat nga Ilokano nga agsurat iti dekalidad a sarita a maipempen iti agamang ti Literartura Ilokana.

Daytoy a pasalip ket imatmatonan met ni Dr. Freddie Pa. Masuli, maysa a dekano iti Cagayan State University-Sanchez Mira ken tubo met laengti Libertad, Abulug, Cagayan ngem agnanaeden ken ti pamiliana iti Sanchez Mira, Cagayan. 

Nagpaay met a hurado ita a tawen da nag-Editor ti Bannawag Dionisio S. Bulong, Linda T. Lingbaoan ti University of the Philippines Press, ken Juan Al. Asuncion, Editor ti Literatura ti Bannawag.

Mayawatto dagiti premio ken sertipiko kadagiti nangabak iti Dap-ayan 2018: ti Maika-50 nga Anibersario ti GUMIL Filipinas iti daytoy nga Abril 20-22, 2018 iti Santa  Ana, Cagayan. (FPMasuli)


(Naipablaak iti Bannawag, Abril 23, 2018 a bilang.)

ABRIL 23 2018



SARITA
 4 Ti Pagpatinggaan ti Dalan
     Teresita T. Ambalneg
12 Sawmill
     Samuel F. Corpuz

NOBELA
8 Kapessat ti Bagis (15)
     Ariel S. Tabag
10 Kudeta (6)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.

DANIW
6 Dagiti Bambanag
    Bayani M. Gabriel
23 Puro Camiguin
     Ronnie E. Aguinaldo
47 Daniw a Para Ubbing
     Jobert M. Pacnis

SALAYSAY
16 Sangapulo nga Aldaw iti Nasantuan a Daga (1)
      Dionisio S. Bulong
26 Agtarakenka Man iti Koneho
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (83)
40 Don Clavio de Ylocos (86)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
19 Saludsodem ken ni Apo Hues
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
18 Siled ti Kararag
20 Intayon Idiay Kiangan!
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

April 11, 2018

DOT, maragsakan ta nairaman ti Filipinas a kas kangrunaan a pagpasiaran iti Asia

Maragsakan ti Department of Tourism (DOT) iti panangibilang ti Forbes.com iti Filipinas a kas maysa kadagiti kangrunaan a pagpasiaran iti Asia itoy a tawen.

Babaen ti artikulo a napauluan iti “The 5 Spots In Asia That Are Booming With Tourists In 2018,” nadakamat a ti immadu a turista ket gapu iti napasayaat a panagbiahe ken impraestruktura iti Filipinas.

Inraman ti Forbes.com ti Filipinas kadagiti kangrunaan a destinasion iti Asia a kakadua ti Japan, Malaysia, Indonesia, ken South Korea.

Segun ken ni Tourism Secretary Wanda Tulfo-Teo, ti pannakairaman iti listaan dagiti maipangruna a pagpasiaran ket testamento iti kinaanduar dagiti Filipino ken iti kinapinget dagitoy a mangitandudo iti pagilian a kas natalged ken naragsak a pagpasiaran.

Nadakamat iti nasao nga artikulo a gapu kadagiti pannakapasayaat dagiti lokal nga impraestruktura, addaanen dagiti kangrunaan a pagpasiaran iti pagilian kadagiti domestic airport nga addaan met iti regular a biahe a mapan ken aggapu kadagiti kangrunaan a siudad iti pagilian.

Itay napan a tawen, napapintas ti sumagmamano nga internasional nga eropuerto ken plano a mapapintas pay dagiti sabsabali nga internasional nga eropuerto a kas iti Iloilo International Airport, Bacolod-Silay Airport, Laguindingan Airport iti Misamis Oriental, ken New Bohol International Airport iti Panglao.

Segun iti kaudian nga estadistika iti turismo, nakapasangpet ti pagilian iti 1,406,337 nga internasional a bisita iti Enero ken Pebrero itoy a tawen, mapan a 16.15 porsiento ti ngatngatuanna ngem iti 1,210,817 iti isu met laeng a tiempo idi 2017.


(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 16, 2018 a bilang.)

Biag iti Away



BIAG ITI AWAY. An-anusan dagitoy nga agassawa manipud iti Barangay Imelda, Pudtol, Apayao ti bumallasiw iti karayan kalpasan ti napaut a tudo. Nalibeg ti karayan gapu iti panaggidday ti daga wenno pannakateppang dagiti bangkag iti igid ti karayan kalpasan ti napaut a tudo. Agpayso a dimtengen ti kalgaw, ngem kas kadagiti dadduma a paset ti pagilian, ken ti lubong, pagam-ammuan ta agtudo— maysa a pagilasinan iti panagbaliw ti klima. (LEILANIE G. ADRIANO)


(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 16, 2018 a bilang.)

April 7, 2018

GF, rambakanna ti nabalitokan nga anibersariona inton Abril 20-22

Ladawan iti Dap-ayan 2017 ken Maika-49 a Nailian a Kombension ti GUMIL Filipinas idi Abril 2017.


Rambakan ti GUMIL Filipinas, ti gunglo dagiti mannurat nga Ilokano iti Filipinas ken iti ballasiw-taaw, ti nabalitokan nga anibersariona inton Abril 20-22, 2018 iti Moonlite Paradise Resort, Dugo-San Vicente Road, Barangay Zinungan, Santa Ana, Cagayan.

Iti tema a “GUMIL @ 50: Nabalitokan a Dawa, Narangpaya a Literatura,” rambakan dagiti mannurat nga Ilokano daytoy naisangsangayan nga okasion babaen dagiti kannawidan nga ay-ayam ken pabuya, panangpadayaw kadagiti premiado a mannurat, panagyalnag kadagiti libro, panangbalangat iti Reyna ti GUMIL, ken pannakaangay dagiti lektiur/panagpapatang maipanggep iti panagsurat, literatura, ken lengguahe nga Ilokano.

Naawis met a kangrunaan nga agsarita ni Presidential Communications Operation Office (PCOO) Assistant Secretary Kristian Ablan, annabo ti Pamilia Ablan a nangiwaywayat idi iti GRAAFIL (Governor Roque Ablan Awards for Iloko Literature).

Mapadayawan met da Bannawag Editor Cles B. Rambaud a kas 2018 Pedro Bucaneg Awardee, ken Eden Cachola-Bulong a kas 2018 Leona Florentino Awardee.

Maipaay met ti Tan-okGumiliano/Gumiliana Award kadagiti sumaganad a mannurat: Ricarte A. Agnes; Mario A. Albalos, Djuna R. Alcantara, Pelagio A. Alcantara, Gregorio T. Amano, Guillermo R. Andaya, Rogelio A. Aquino, Danilo A. Bautista, Arnold C. Baxa, Solomon V. Benitez, Prescillano N. Bermudez, Jose A. Bragado, Meliton Gal. Brillantes;

Dionisio S. Bulong, Norberto D. Bumanglag, Jr., Honor Blanco Cabie, Eden Cachola-Bulong, Jeremias A. Calixto, Guillermo I. Concepcion, Eliseo B. Contillo, Samuel F. Corpuz, Joven F. Costales, Jacinto B. De Peralta, Francisco Dela Cruz, Manuel S. Diaz, Virgilio D. Domaloy, Reynaldo A. Duque;

Segundo La. Foronda, Juan S.P. Hidalgo, Jr., Gregorio C. Laconsay, Nole V. Lansangan, Hermilinda T. Lingbaoan-Bulong, Jaime P. Lucas, Gladys S. Menor, Ben P. Pacris, Arturo M. Padua, Cles B. Rambaud, Elizabeth M. Raquel, Arsenio T. Ramel, Godofredo S. Reyes, Martin T. Rochina, Pacita C. Saludes, Fernando B. Sanchez, Lorenzo G. Tabin, Antonio P. Urata, Arthur P. Urata, Roland P. Urata, Baldovino Ab. Valdez, Hermenegildo A. Viloria, ken Amado I. Yoro.

Para kadagiti interesado a dumar-ay ken para iti nayon nga impormasion maipanggep iti pasken, makiuman ken ni GF SecGen Neyo Mario E. Valdez iti 0977-141-7901. (GF Secretariat)


(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 16, 2018 a bilang.)

ABRIL 16 2018



SARITA
 4 Idi Naki-Pasnaan ni Dr. Calangacang
    Joel B. Manuel
12 Panangbangon iti Paraiso
    Genaro R. Sumaoang

NOBELA
8 Kudeta (5)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.
10 Kapessat ti Bagis (14)
     Ariel S. Tabag

DANIW
6 Napimpintaska nga Ayaten iti Kinaadayok
   Arnold C. Baxa
47 Daniw a Para Ubbing
     Mildred G. Contaoe

SALAYSAY
16 Kasanot’ Kinapateg ti Bakuna? (2)
      Virginia A. Duldulao, Ph.D.
18 No Kasta, Kayatmo Met ti Agnegosio?
     Rene B. Ragunton
26 Agmulaka iti Saluyot Ita a Kalgaw
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (82)
40 Don Clavio de Ylocos (85)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
21 Saludsodem ken ni Apo Hues
23 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
20 Siled ti Kararag
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

April 6, 2018

Simbolo ti Kinamaingel



SIMBOLO TI KINAMAINGEL. Ipalagip daytoy higante a krus a naisaad iti tuktok ti Bantay Samat iti Pilar, Bataan ti kinatured dagiti soldado ken gerilia a Filipino ken soldado nga Amerikano a nakirupak kadagiti soldado a Hapon idi Maikadua a Gubat iti Sangalubongan. Am-ammo ti lugar a kas Mount Samat National Shrine wenno Dambana ng Kagitingan, nagbalinen daytoy a disso a tourist spot ti probinsia ti Bataan ket adu a turista, ganggannaet man ken saan, ti mapmapan. Ditoy met laeng ti sentro dagiti parambak iti pannakalagip ti Araw ng Kagitingan iti tunggal maika-9 ti Abril ti tawen. Malagip nga idi Abril 9, 1942 a natnag ti Bataan kadagiti kabusor ken nangigibus iti organisado a pannakigubat dagiti soldado a Filipino ken Amerikano kadagiti soldado a Hapon. (Teksto ken rinetrato ni VIRGILIO D. DOMALOY)

(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 9, 2018 a bilang.)

April 4, 2018

P10.2-B a sobra a badiet, mausar a nasayaat

Inkari ti gobierno nga usarenna a nasayaat ti sobra a kuarta manipud iti nailian a badiet tapno maponduan dagiti proyekto iti impraestruktura ken mapasayaat dagiti serbisio a para iti publiko.

Daytoy ti impakaammo ni Presidential Spokesman Harry Roque kalpasan a nadakamatna ti budget surplus (sobra a badiet) nga impakaammo ti gobierno iti daytoy Enero a pannakayimplimentar ti Tax Reform for Acceleration and Inclusion (TRAIN) law.

Nairekord itay nabiit nga addaan ti gobierno iti 10.2-bilion a pisos a sobra iti apagtapog ti tawen, nangatngato ngem iti 2.2-bilion a pisos a sobra a badiet a nairekord met idi Enero 2017.

Kuna ni Roque a naparpartak ti idadakkel ti nasingir ti gobierno a buis gapu iti pannakayimplimentar ti Linteg a TRAIN.

Impanamnama ni Roque a mausar a nasayaat ti nasao a sobra a badiet a para iti impraestruktura ken serbisio kadagiti umili nangruna iti benneg ti salun-at, edukasion, pannakabangon dagiti balay (housing), ken dadduma pay.


(Naipablaak iti Bannawag, Abril 9, 2018 a bilang.)

April 3, 2018

Aguillon, umuna iti 2nd Albalos Awards

Inyalat ni Remedios S. Tabelisma-Aguillon ti Umuna a Gunggona iti Salip iti Sarita ti 2nd Mario Abinsay Albalos Foundation Literary Awards a naluktan para kadagiti amin a mannurat iti Ilokano idi Hulio 1 itay napan a tawen ken naggibus idi Pebrero 15.

Pinangabak ni Aguillon, nagretiro a prinsipal ti San Miguel National High School, Norala, South Cotabato, ti saritana a “No Nairanta nga Agpaay Kaniak.” Naipasngay iti Umingan, Pangasinan ken dimmakkel iti Almaguer South, Bambang, Nueva Vizcaya sakbay a nagbalin a residente ti Brgy. Topland, Koronadal City, South Cotabato. Agnanaed ita iti Upper Carmen, Cagayan de Oro City iti sidong ti maikapat kadagiti lima nga annakna.

Dagiti kakadua ni Mrs. Aguillon a nangabak:

Maikadua a Gunggona, Roselyn C. Campano, tubo iti Caroan, Gonzaga, Cagayan ken agdama nga adviser ti Grade 6 iti Caroan Elementary School, babaen ti saritana a “Sanguek Manen ti Sumaruno a Pannakidangadang;”

Maikatlo, Florencio M. Bayuga ti Poblacion East, Santa Maria, Pangasinan, nagpapaay a pannakabagi ti Watchtower Society iti agarup 20 a tawen, babaen ti saritana a “Uray Nababa ti Adalmo, Fren.”

Naangay ti pasalip iti babaen ti foundation a naipanagan iti daydi Dios-ti-aluadna a mannurat ti Bannawag Mario A. Albalos, tubo iti Cabaroan Daya, Siudad ti Vigan, napadayawan a Pedro Bukaneg awardee ken umuna a Thomas Jefferson awardee iti Estado ti Hawaii a nagnanaedanna agingga iti pimmusay idi Marso 3, 1991 iti edadna a 40.

Es-esponsoran ni Jenny Alcausin (agnanaed iti California) ti nasao a pasalip iti pannarabay dagiti gagayyem daydi MAA a da Amado I. Yoro, Jun Abinsay, ken Priscilla Dela Cruz (agnanaed iti Hawaii) ken dagiti kameng ti Bannawag.

Dagiti gunggona: Umuna, P15,000.00; Maikadua, P12,00.00; ken Maikatlo, P10,000.00. Maipaayan pay dagiti mangabak iti sertipiko ti pammadayaw malaksid iti medalion a maipaay iti nangyalat iti Umuna a Gunggona.

Mapadayawan dagiti mangabak bayat ti Dap-ayan 2018 ti GUMIL Filipinas a maangay itoy nga Abril 20-22 iti Moonlite Paradise Resort, Brgy. Diora-Zinungan, Santa Ana, Cagayan.

Dagiti naghurado: Ariel S. Tabag, pangulo; Juan Al. Asuncion, kameng; ken Neyo Mario E. Valdez, kameng.


(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 9, 2018 a bilang.)

April 2, 2018

ABRIL 9, 2018



SARITA
 4 Da Alilinday ken Lawwalawwa
    Arnold P. Jose
12 Naibuksila¬n
   F. Sionil Jose

NOBELA
8 Kapessat ti Bagis (13)
     Ariel S. Tabag
10 Kudeta (4)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.

DANIW
6 Ti Solitario ken ti Soledad
    Daniel L. Nesperos
47 Daniw a Para Ubbing
     Franklin D. Gorospe

SALAYSAY
16 Kasanot’ Kinapateg ti Bakuna? (1)
      Virginia A. Duldulao, Ph.D.
18 Ket Nagdaniw ken Nagbukaneganda iti Yan Dagiti Balay Kastila
     Benjamin P. Pacris
22 Wen, Naidumduma ti Kinaimas ti Kinirog a Kape ti Kalinga
     Villamor C. Visaya, Jr.
26 Naimas a Prutas ti Botinggan
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (81)
40 Don Clavio de Ylocos (84)

KOLUM
5 Saludsodem ken ni Apo Hues
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
21 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
19 Siled ti Kararag
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

March 28, 2018

Mannalon ti Tabako



MANNALON TI TABAKO. Naanus nga agdawdawis iti ginatudda a bulong dagiti tabakoda da agkaingungot a Celso ken Evelyn Orje ti Luna, Quirino, Isabela. Kuna ni Apo Celso Orje, 53, a nupay nainget ti kampania ti turay kontra iti panagsigarilio, tinawen met latta nga itultuloyna ti agmula iti tabako ta di met iparit ti gobierno ti panagmula iti tabako; ti pay ketdi gobierno a mismo ti tumultulong kadakuada a mannalon ti tabako. (VILLAMOR VISAYA JR.)


(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 2, 2018 a bilang.)

Agannad iti online job recruiter idiay London, imballaag ti DOLE

Binallaagan ti Department of Labor and Employment (DOLE) ti publiko itay nabiit kontra iti bogus nga e-mail address a nagusar iti nagan ti Embahada ti Filipinas tapno agawis kadagiti Filipino nga agbirbirok iti trabaho idiay London.

Maibatay iti report ti Philippine Overseas Labor Office (POLO) iti London, nagpammarang ti bogus nga e-mail account a naammuan a philippineembassyunitedkingdom@gmail.com a kas Philippine Embassy iti United Kingdom (UK) ken agrekgrekrut kadagiti overseas workers a para kadagiti awan met a trabaho.

Natakuatan daytoy a kalokuan babaen ti report iti Philippine Trade & Investment Centre (PTIC) iti nasao a pagilian maipapan iti nasao a bogus nga email address a mangaw-awis kadagiti mangmangged ken mangdawdawat kadagiti rekisito manipud kadagiti aplikante tapno maikkanda iti UK B1 Working Visa.

Inlawlawag ti PTIC a saan a ti mapagduaduaan nga email address ti opisial nga email ti Philippine Embassy iti London wenno saan a konektado daytoy nga email address iti ania man nga ahensia ti gobierno ti Filipinas.

Nagpatulong ni London Labor Attaché Reydeluz Conferido kadagiti sabsabali nga ahensia ti gobierno tapno sukimatenda ti naggapuan ti email address, ken tapno dagus a maipila ti kaso kontra kadagiti adda iti likudan daytoy tapno masalakniban dagiti mangmangged a Filipino.

Dagdagulliten ti Philippine Overseas Employment Administration ti ballaagna kadagiti Filipino nga agsapsapul iti trabaho iti ballasiw-taaw a beripikarenda koma nga umuna ti lisensia ken permit dagiti recruitment agencies ken siguraduenda koma a lehitimo met laeng dagiti job order.


 
(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 2, 2018 a bilang.)

March 26, 2018

Rambaud ken Cachola-Bulong, mapadayawan iti Dap-ayan 2018

Mapadayawan ti dua a mabigbig a mannurat iti Ilokano, da Cles B. Rambaud ti Pinili, Ilocos Norte ken Eden Cachola-Bulong ti Narvacan, Ilocos Sur a kas 2018 Pedro Bucaneg Awardee ken 2018 Leona Florentino Awardee, kas panagsaganadda, kas impakaammo ti Awards Committee ti GUMIL Filipinas.

Ti Pedro Bucaneg Award (para lallaki) ken ti Leona Florentino Award (para babbai) ti kangatuan a pammadayaw a maipaay ti GUMIL Filipinas kadagiti agsursurat iti Ilokano a nakaipaay iti naisangsangayan a gapuanan— sinurat ken tignay— iti pannakapadur-as ti Literatura Ilokana.

Mapadayawan ni Rambaud, editor ti Bannawag “gapu kadagiti sarita, salaysay, daniw ken komiksna a nangnangruna a mangiladawan kadagiti kadawyan a mapaspasamak iti Kailokuan ken panangimutektekna iti kinapudno, kinaimbag ken kinalinteg iti gimong a paggargarawan dagiti Ilokano ken uray ti ania a puli, ken nangnangruna pay iti agtultuloy a panangipategna ken panangitaltal-ona iti pagsasaotayo nga Ilokano babaen ti panangurnosna iti ortograpia ti Ilokano.”

Mapadayawan met ni Cachola-Bulong, retirado a mannursuro iti elementaria, “gapu kadagiti saritana a nangilagaana kadagiti balikas a nangiladawan iti biag ti Ilokano, partikular ti babai ken ti relasionna iti pamilia, panggedan ken gimongna.”

Yawatto a mismo ti Presidente ti GUMIL Filipinas, ni Vilmer V. Viloria, kada Rambaud ken Cachola-Bulong ti plake ti pammadayaw ken medalion dagitoy bayat ti pannakarambak ti Rabii ti Selebrasion ken Pammadayaw iti Maika-50 nga Anibersario ti GUMIL Filipinas iti Moonlite Paradise Resort, Barangay Diora-Zinungan, Santa Ana, Cagayan inton Abril 21. (GF Secretariat)


(Naipablaak iti Bannawag iti Abril 2, 2018 a bilang.)

ABRIL 2, 2018



SARITA
 4 Siding
    Rodolfo D. Agatep, Jr.
12 Natayen Dagiti Addaan iti Kasta a Panagpuspuso
     Onofrecia I. Ibarra

NOBELA
8 Kudeta (3)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.
10 Kapessat ti Bagis (12)
     Ariel S. Tabag

DANIW
6 Uged ti Naulod-ulod a Padeppa
   Benjamin P. Pacris
47 Daniw a Para Ubbing
     Jobert M. Pacnis

SALAYSAY
5 Agturposen ni Sukil, ti Ubing a Dina Kayat Idi ti Ageskuela
     Felix M. Eslava, Jr.
16 “Napagungaren, Kas iti Kinunana”
      Fr. Franklin D. Gorospe
17 Ania Itan ti Ar-aramidenna?
      Fernando B. Sanchez
18 Pepito Calip: Kampeon ti Marlboro Tour ’85
     Virgilio D. Domaloy
26 Mapaksiatmo Met Dagiti Peste ken Sakit ti Guapple
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (80)
40 Don Clavio de Ylocos (83)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
21 Saludsodem ken ni Apo Hues
23 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
20 Siled ti Kararag
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Ket Apay a Dika Manen Namigat?
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

March 20, 2018

Pannakasaluad Dagiti Eco-Tourism Sites ti Ilocos Norte




PANNAKASALUAD DAGITI ECO-TOURISM SITES TI ILOCOS NORTE. Nupay dakkel a kuarta ti sumsumrek iti probinsia gapu kadagiti agdua a milion a turista iti tinawen a sumarsarungkar iti Ilocos Norte aglalo iti panawen ti Semana Santa ken iti kalgaw manipud pay idi 2016, kinuna ni Gob. Imee Marcos ti Ilocos Norte a nasken met a masaluadan dagiti napipintas a lugar iti probinsia a pappapanan dagiti turista, nangruna dagiti beach resorts iti Pagudpud.Ayaw naman nating magaya sa Boracay na unti-unting nasira at ipinasara na,” kinuna ti gobernador. Iti ladawan, makita ni Gob. Imee Marcos (maikadua iti kanigid) iti maysa a ‘file photo’ bayat ti isasarungkarna iti nalatak a Kapurpurawan Rock Formation Eco-Trail a kaduana ti sumagmamano nga opisial lokal. (JUNE ARVIN GUDOY)


(Naipablaak iti Bannawag, Marso 26, 2018 a bilang.)

March 18, 2018

Annak ken kakabagian dagiti mannalon, nagutigot nga agaplay nga eskolar

Ginutigot Department of Agriculture (DA) itay nabiit dagiti annak ken kakabagian dagiti mannalon nga agaplayda iti programa iti scholarship ti DA tapno libre a makaturposda iti karera iti panagadalda iti Agrikultura.

Kuna ni Melba Wee, DA assistant regional director for research policy, planning and regulatory, a mabalin ti agaplay iti scholarship program babaen ti Agriculture Credit Enhancement Fund (ACEF) ti departamento.

Kuna ni Wee a babaen ti ACEF, makaawat ti tunggal eskolar iti 2,000 a pisos a binulan nga allowance ken 1,000 nga allowance a para iti libro malaksid iti libre a tuision.

Masayangan ni Wee ta nabayagen nga adda ti nasao nga scholarship program ngem manmano laeng ti agap-aplay iti daytoy.

Ginutigot pay ti nasao nga opisial dagiti nagannak a tignayenda koma dagiti annakda nga agadal ti Agrikultura.

Kuna daytoy a saan met laeng a panagpatan-ay iti mula ti maadal iti kurso nga Agrikultura. Innayonna a kanaig ditoy ti Agri-business, Veterinary Medicine, Agronomy ken dadduma pay.

Tapno makaaplay iti nasao nga scholarship program, kuna ni Wee a mapan bumisita dagiti interesado iti kaasitgan nga opisina ti DA.


(Naipablaak iti Marso 26, 2018 a bilang.)

Tagaaway, maipaayan iti trabaho

Pinasingkedan ti Kamara itay lawasna ti maysa a gakat a mangipaay iti trabaho kadagiti agnanaed kadagiti away.

Panggep ti House Bill 7266 wenno Rural Employment Assistance Program Act ti mangipaay iti temporario a trabaho iti tunggal kualipikado a daulo ti pamilia wenno awanan asawa a nataengan a kameng ti marigrigat a pamilia.

Maibatay iti gakat, ti Department of Social Welfare and Development (DSWD) ti mangipatungpal iti Rural Employment Assistance Program iti pannakitinnulong dagiti local government unit (LGU).

Mabalin nga agboluntario dagiti karaman iti programa a makipartisipar kadagiti manual nga obra iti di nakurkurang ngem 45 nga aldaw ngem saan met a napapaut ngem 90 nga aldaw iti tunggal tawen.


(Naipablaak iti Marso 26, 2018 a bilang.)

MARSO 26, 2018



SARITA
 4 Dagiti Bimmalitok nga Ima ni Ronabel
    Rodolfo D. Agatep, Jr.
12 Krus
    Paterno S. Ojastro

NOBELA
8 Kapessat ti Bagis (11)
     Ariel S. Tabag
10 Kudeta (2)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.

DANIW
6 Awan Duliananda iti Sudario
   Ariel S. Tabag
47 Daniw a Para Ubbing

SALAYSAY
16 Ta Awan ti Makaartap iti Ayat ti Dios Kadatayo
      Fr. Melchor B. Palomares
18 Ni Manases, ti Ari a Managbasol
      Remedios S. Tabelisma-Aguillon
26 Abonuam iti Asin ti Mulam a Niog
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (80)
40 Don Clavio de Ylocos (83)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
21 Saludsodem ken ni Apo Hues
23 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
5 Ti Padas a Diakto Malipatan
9 Ti Akkub
11 Netizone
20 Siled ti Kararag
22 Ti Tarakenmo ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

March 11, 2018

Industria ti Tabako



INDUSTRIA TI TABAKO. Iti laksid ti smoking ban, agtultuloy a naregta ti industria ti tabako iti Ilokos, kas ipaneknek ni mannalon Erlinda Habon ti Sta. Cruz, Ilocos Sur. Kas kunana, daytoyen ti nariinganna a nayon a pamastrekan dagiti mannalon iti lugarda ket agtultuloy daytoy agingga iti agdama. (Zaldy Comanda)


(Naipablaak iti Bannawag, Marso 19, 2016 a bilang.)

Philippine Army, agkasapulan iti 6,100 a nayon a kameng

Agkasapulan ti Philippine Army (PA) iti 6,100 a nayon a soldado tapnp mapapigsa pay ti puersa daytoy kontra iti terorismo iti pagilian.

Inlawlawag ni PA Spokesman Lt. Col. Louie Villanueva a karaman ditoy ti immun-unan a naaprobaran a 3,600 a tinawen a regular a quota ken nayon a 2,500 a para iti daytoy a tawen para iti dagup a 6,100 nga slot.

Lima a porsiento ti nasao a bilang ti nailatang a para kadagiti babbai idinto a lima a porsiento met ti nailatang a para kadagiti katutubo.

Agtultuloy ti panagrekrut ti PA ket mangrugi ti panagsanay dagiti marekrut inton Hunio 2018.


(Naipablaak iti Bannawag, Marso 19, 2016 a bilang.)

March 10, 2018

Tanggigi!



TANGGIGI!  Ladawan ti kinaragsak ni Rommel L. Laddaran ti Brgy. Bulala Norte, Aparri, Cagayan gapu iti nakalapanda a siam a tanggigi (tanguige) nga agdagsen iti pito agingga iti siam a kilo ti sangabukel. Ipakpakomprada dagitoy iti P200 ti kada kilo idinto a mailakonto met iti merkado ti Ballesteros, Cagayan iti P250 agingga iti P300 ti sangakilo.  (Jobert M. Pacnis)


(Naipablaak iti Marso 19, 2018 a bilang.)

‘Nakaw load,’ maliklikan no adda notipikasion

Nasken koma a mangikabil dagiti netword provider (kas iti Smart ken Globe) iti notipikasion tapno maammuan ti tunggal subscriber no napanan ti load daytoy.

Daytoy ti maysa kadagiti wagas tapno marisut ti parikut dagiti agus-usar iti selpon a panagpukaw ti load-da, kas kuna ni Sen. Bam Aquino bayay ti panangpalutpot ti Senado itay nabiit iti reklamo ti kaadda ti makunkuna a ‘nakaw load.’

Kuna ni Aquino a no adda notipikasion ti tunggal transaksion, adda idulin ti subscriber a pammaneknek no napanan ti load-na. Mausar met no kua ti subscriber daytoy iti panangyulina iti reklamo.

Kiniddaw ni Aquino kadagiti pannakabagi ti National Telecommunications Commission (NTC), Department of Trade and Industry (DTI) ken dadduma pay nga ahensia ti gobierno nga agkaykaysada tapno marisut daytoy a problema.


(Naipablaak iti Marso 19, 2018 a bilang.)

MARSO 19 2018



SARITA
 4 Panagawid Idiay Bangued
     Teresita T. Ambalneg
12 Agsapa
     Hermogenes F. Belen

NOBELA
 8 Kudeta (1)
     Norberto D. Bumanglag, Jr.
10 Kapessat ti Bagis (10)
     Ariel S. Tabag

DANIW
6 Lagip
   Bayani M. Gabriel
47 Daniw a Para Ubbing
    Leonora R. Melchor

SALAYSAY
16 Dimo Koma Wagwagwagen ni Baby, Atanud
     Virginia A. Duldulao, Ph.D.
18 Ti Rebelde, Dagiti Dua a Babbai, ken ti Rosario
      Linda T. Lingbaoan
26 Agmulatayo Met iti Maluit
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (79)
40 Don Clavio de Ylocos (82)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
21 Saludsodem ken ni Apo Hues
23 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
5 Ti Makunami
11 Netizone
20 Siled ti Kararag
22 Ti Tarakenko ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop

March 6, 2018

Dagiti Tinguian iti Sitio Laoc



DAGITI TINGUIAN ITI SITIO LAOC. Nakasaganan dagiti Tinguian iti Sitio Laoc, Pateng, Gonzaga, Cagayan nga agtokar babaen dagiti gangsada. Masansan nga agtokar ken agsalada no adda umay a bisita iti sitioda a kas pangpasangbayda kadakuada. Naggapu daytoy a tribu iti Abra ket nagnaedda iti abagatan a kabambantayan a paset ti Gonzaga, a madanon babaen ti traysikel iti agarup 30 a minuto. (Roselyn C. Campano)


(Naipablaak iti Bannawag, Marso 12, 2018 a bilang.)

March 3, 2018

Tanap ti Cagayan, maikatlo a kaaduan iti apit a kahoy iti Filipinas

Maikatlo ti Tanap ti Cagayan iti kaaduan iti naapit a cassava (kahoy/balinghoy) iti pagilian iti napalabas a tawen babaen ti naapitna a 312,712 a tonelada metrika. Kaaduan iti naapit ti Autonomous Region for Muslim Mindanao (ARMM) iti maysa a milion a tonelada metrikna; maikadua ti Amianan a Mindanao iti 800,00 a tonelada metrika.

Ginutigot ni Rolando Pedro, regional coordinator para iti cassava ti Department of Agriculture (DA)-Cagayan Valley Research Center, dagiti mannalon nga agmulada koma iti ad-adu pay a cassava gapu iti dumakdakkel a panagkasapulan dagiti pribado a kompania.

Kuna ni Pedro a nalaka a malako ti cassava iti merkado gapu ta daytoy ti kangrunaan a ramen dagiti feeds dagiti dingo, ken maproseso pay nga agbalin a nadumaduma a produkto a makan.

Innayon ni Pedro a nanam-ay ti panagmula iti cassava ta saan unay nga agkasapulan iti ganagan ken naandur iti tikag.

Iti Rehion 2 (Tanap ti Cagayan), kaaduan iti naapit ti Isabela (237,987 metrika tonelada), Quirino (51,743 MT), ken Cagayan (20,647 MT).


(Naipablaak iti Bannawag, Marso 12, 2018 a bilang.)


Marso 11: board meeting ti GUMIL Filipinas

Maangay ti Maikapat a Board Meeting ti GUMIL Filipinas, ti gunglo dagiti mannurat nga Ilokano iti Filipinas ken iti ballasiw-taaw, iti daytoy a Marso 11, 2018, 1 PM, iti University of Northern Philippines (UNP), Siudad ti Vigan, babaen ti panangsangaili ti GUMIL UNP.

Kinuna ni Vilmer V. Viloria, presidente, a kangrunaan a mapagsasaritaan iti miting ti maangay a Dap-ayan 2018, ti Maika-50 nga anibersario ti GUMIL Filipinas, babaen ti panangsangaili ti GUMIL Cagayan. (NME Valdez)


(Naipablaak iti Bannawag, Marso 12, 2018 a bilang.)


Fellows iti Pasnaan 8, naammuan; maangay inton Marso 9-11 iti UNP

Napili dagiti sumaganad a mannurat a Fellow iti Pasnaan 8, ti workshop dagiti mannurat nga Ilokano, kalpasan ti pannakaarisit dagiti sinuratda.

Fellow iti Daniw: Roldan Capalaran Antonio ti Puro Camiguin, Calayan, Cagayan; Jomar D. Gargabite ti San Ramon, Sigay, Ilocos Sur; Jaycesheryl Pablico Paet ti Malingeb, Bantay, Ilocos Sur; ken Alma Campos-Somera ti Tubigay, Sinait, Ilocos Sur.

Fellow met iti Sarita a Para Ubbing ni Leah Dominno Manzano ti Candon City idinto a Fellow iti Ababa a Sarita ni Rodolfo D. Agatep Jr. ti Santa Maria, Ilocos Sur.

Fellow met iti Daniw a Para Ubbing da Girlie Aguite Gimado ti Bulanao, Tabuk, Kalinga, ken Mildred Galima Contaoe ti Urdaneta City, Pangasinan.

Dumar-ay met a kas observer ni Fr. Franklin D. Gorospe ti Siudad ti Batac.

Angayen ti GUMIL Filipinas ti Pasnaan 8 iti pannakitinnulong ti University of Northern Philippines, National Commission for Culture and the Arts (NCCA), Bannawag, LGU Ilocos Sur, LGU Vigan City, ken GUMIL Ilocos Sur babaen ti chapter-na a GUMIL UNP itoy a Marso 9-11, 2018 iti University of Northern Philippines, Siudad ti Vigan.

Iti met laeng Pasnaan 8 a mapadayawan ni mannaniw Ria Rebolledo ti Baguio City a napili nga Outstanding Fellow ti Pasnaan 7. (Pasnaan 8 Secretariat)


(Naipablaak iti Bannawag iti Marso 12, 2018 a bilang.)

March 2, 2018

MARSO 12, 2018



SARITA
 4 Ti Patawid ni Lilo Biano
     Boni A. Mendoza
12 Rupa
    Lorenzo G. Tabin

NOBELA
8 Kapessat ti Bagis (9)
   Ariel S. Tabag
10 Yuri (29)
    Virginia A. Duldulao

DANIW
5 Panagsabat
   Anna Liza Madayag Gaspar
6 Vitiligo
    Roy V. Aragon
47 Daniw a Para Ubbing
     Marlyn Garcia-Del Rosario

SALAYSAY
16 Ti Biblioteka a Binangon ni Ayat
     Prescillano N. Bermudez
22 Maysa Itan a Pagtuladan iti Panagpaadu iti Fingerlings
      Villamor C. Visaya, Jr.
26 Napeggad a Kabusor ni Mannalon ti Ararawan
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
35 Miks & Tiks
37 Sweet Jazmine (78)
40 Don Clavio de Ylocos (81)

KOLUM
14 Biag ni Ilokano
15 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
19 Saludsodem ken ni Apo Hues
21 Dear Doc
24 Padasem Daytoy, Kailian
28 Okeyka, Apong
30 Tips
31 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Agkatawa ti Mayat
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku

DADDUMA PAY
2 Tao, Lugar, Pasamak
11 Netizone
18 Siled ti Kararag
20 Ti Tarakenko ken Sika
29 Idi Un-unana a Panawen
32 Ammuem Pay Dagitoy
33 Haytek!
34 Panangimaton iti Pagtaengan
43 Ti Gasatmo Ita a Lawas
46 Dagiti Pabula ni Aesop