Panaglukat ti klase, Hunio latta– DepEd

Impakaammo ti Department of Education nga agtalinaed a Hunio ti panaglukat iti klase para iti basic education ta saan met a masapul nga igiddan ti academic calendar iti dadduma pay a pagilian iti ASEAN.
Mainaig daytoy iti singasing dagiti dadduma a higher education institution (HEIs) a mayakar ti panaglukat iti klase iti Septiembre.

Kuna ni DepEd Assistant Secretary for Planning Jesus Mateo nga iti laksid dagiti kiddaw a mabaliwan ti panaglukat iti klase, saan a nagbaliw ti departamento iti pagtaktakderanna para iti basic education.
Kuna ni Mateo a masapul a panunoten koma ti agpada a pagimbagan ti titser ken estudiante.

Kunana a nupay agbalbaliw ti taray ti tiempo, nagtalinaed nga iti Septiembre ken Oktubre a mapaspasamak dagiti napipigsa a bagyo iti Filipinas. Ngarud, kunana a narigrigat a luktan ti klase iti Septiembre.

Sakbayna, impakaammo dagiti HEIs a kameng iti Coordinating Council of Private Educational Associations (COCOPEA), ti kadakkelan nga organisasion dagiti pribado nga eskuela iti pagilian, ti panggepda a mangyakar iti panaglukat ti klase iti Hulio, Agosto wenno Septiembre tapno maigiddan iti academic calendar dagiti dadduma a pagilian iti ASEAN.

Kuna ni Mateo a mabalin a mayataday daytoy iti higher education ngem saan iti basic education.


(Naipablaak iti Bannawag, Nobiembre 4, 2013 a bilang.)

Saantayton nga agkurkurang iti titser, kuna ni Sek. Luistro

Sitatalek nga impakaammo ni Education Secretary Bro. Armin A. Luistro a marisut ti turay iti kabiitan a panawen dagiti problema iti edukasion, kas iti panagkurkurang iti titser, siled-pagadalan ken kasilias.

Iti pannakayalnag ti DepEd goes Google, kinuna ni Sek. Luistro nga in-inuten a marisut ti Department of Education agingga iti 2014 dagiti nasao a pagkurangan babaen ti dakdakkel a badyet ti edukasion iti umay a tawen.

Impakaammo pay ni Luistro a narisuten ti turay ti panagkurang ti tugaw ken libro para iti school year 2012-2013.

Impakaammo ti DepEd itay nabiit a silulukat kadagiti amin a kameng ti departamento, karaman dagiti titser ken estudiante, ti Google applications, kas iti Gmail, Google Talk, Google Calendar, Google Docs, Google Site ken Google Groups para iti ad-adda pay nga epektibo a komunikasion.

Kuna ni DepEd Assistant Secretary Reynaldo Laguda a kasapulan daytoy gapu ta nalawa nga organisasion ti DepEd a buklen ti 200 a division ken 45,000 a pagadalan iti nasurok a 7,000 nga isla.

Kuna ni Laguda a babaen daytoy, mapapartak ti panagedit kadagiti report ken panagsisinnukat kadagiti material iti panagisuro babaen ti tulong ti Google Apps.

Segun met ni ni Samuel Cheung, supporting program regional manager for Southeast Asia ti Google Apps, libre ti serbisio ti Google iti DepEd.

(Naipablaak iti Bannawag, Oktubre 15, 2012 a bilang.)

Rekord dagiti titser iti GSIS, maurnos

Impakaammo ni Department of Education (DepEd) Secretary Armin Luistro a dandanin maurnos ti nagulo a rekord dagiti para publiko a titser iti Government Service Insurance System (GSIS).

Daytoy ti impatalged ti sekretario iti miting dagiti regional directors ti DepEd itay nabiit, ken inakona a nagbalin a problema ti departamento ti saan a pumada nga aktual a kontribusion dagiti miembro a titser iti listaan ti GSIS.

Dandanin makompleto ti Memorandum of Agreement ti GSIS ken DepEd tapno maikeddeng ti gatad ti benepisio dagiti para publiko a titser, kas kinuna ni Luistro.

(Naipablaak iti Bannawag, Septiembre 3, 2012 a bilang.)

Ngem Nakasaganada Kadin?

Makapabang-ar iti rikna ti sinurat ni Apo Renato D. Segundo a maikkan koma iti ad-adu nga insentibo dagiti titser tapno ngumato ti kalidad ti edukasion. (Edukasion, Hulio 2). Naimbag kadi, apo, tapno lumawa met bassit ti aangsanmi a manursuro.

Nupay kasta, makunami a maysa laeng daytoy kadagiti kasapulanmi tapno makaitedkami iti nasaysayaat a kalidad ti adal a kalkalikagumantayo amin a sangapada. Iti bukodmi a panirigan, ti koma kangrunaan a maited kadakami ket dagiti adalan (pupils/students) a nakasagana ken talaga a kayatna ti agadal.

Wen, makunami daytoy ta maliplipatantayo nga usaren daytay Law of Readiness iti panangsagattayo kadagiti ubbing nga awatentayo nga agadal. Ti kangrunaan a pagibasarantayo iti sumrek nga agadal ket isu ti edad. Kas koma no lima ti maikeddeng a tawen ti agkindergarten, agkinder aminen nga agtawen iti lima. Agpapada ngata ngarud a nakasagana nga agkinder dagiti agtawen iti lima? Agpapadada ngata ngarud amin iti abilidad? Addanto dagiti nakasaganan nga agadal. Isuda dagitoy ti talaga a mabalinen nga isuro ket masurotandan dagiti leksion. Ngem addanto met dagiti saan pay a nakasagana. Saan pay laeng a kabaelan ti panunotda nga awaten dagiti isuro ti titserda. Addanto met dagiti papaanawa. Adda kanayon a paay-ayo. Adda pabambantayan. Adda pay daydi nakitami a mangkagat iti maestrana. Kadagiti kakastoy a kaso, kayarigan ti maysa a mannursuro daytay agdamdamili a pagdamilienda iti daga a saan a dadamilien.

Uray dagiti dumanon iti Maikalima, madlawmi nga adu ti saan a nakasagana nga ag-Maikalima. Padasenmi no kua ida nga isuro iti leksion dagiti nababbaba a grado ket makaawatda met. Di kadi kayatna ngarud a sawen a naan-annayas koma ti panagadal dagitoy no addada koma pay laeng iti nababbaba a grado a pakaibagayan ti kabaelanda?

Ala, bukodmi laeng daytoy a panirigan. Ngem obserbasionmi daytoy iti duapulo ket liman a tawen a panangisursuromi.

--EFREN A. INOCENCIO

   Master Teacher II

   DepEd I, Siudad ti Batac

(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 30, 2012 a bilang.) 

Tech-voc unit ti DepEd

Tapno mabantayan ti pannakaiwayat ti K-to-12 Basic Education Reform Program, binukel ti Department of Education ti Technical Vocation Unit iti Bureau of Secondary Education.

Kuna ni Education Secretary Luistro nga akem ti Tech-Voc Unit a papigsaen dagiti Tech-Voc High Schools iti aspeto ti kurikulum, pannakasanay dagiti mangisursuro ken mangimaton, ken dagiti impraestruktura ken pasilidad.

Kinuna pay ni Luistro a kas mayannurot iti programa ti K to 12, maasa a nalaing ti kinasirib ken talento iti akademia, tech-voc, isport, ken musika ti tunggal estudiante tapno mapanday ti laingda kas maibatay iti international standard.

(Naipablaak iti Bannawag, Hulio 23, 2012 a bilang.)

“K to 12” a programa iti edukasion, nakasaganan nga iwayat ti DepEd

Maiwayaten ti nakalalagip a panagbaliw ti sistema ti edukasion iti Filipinas babaen ti pormal a pannakayalnag ti “K to 12” wenno ti nareporma a programa iti basic education itoy a Hunio.

Maipakat mangrugi iti daytoy a tawen, maiwayat a kompleto ti “K to 12” inton 2016, kas kinuna ni DepEd Secretary Armin Luistro.

Inlawlawag met ni Luistro a saan a “K+12” ti opisial nga awag daytoy a programa no di ket “K to 12” wenno pangyababaan iti “Enhanced K to 12 Basic Education Program.”

Iti babaen ti “K to 12,” maipakat ti inkapilitan a panagbasa iti Kindergarten dagiti ubbing ken agbalin ti agdama a 10-tawen a basic education a mangsakup iti innem a tawen iti elementaria ken uppat a tawen iti hayskul iti 12 a tawen – innem a tawen iti elementaria, uppat a tawen iti junior high school (Grades 7 to 10), ken dua a tawen iti senior high school (Grades 11 to 12).

Babaen met itoy, kuna dagiti opisial iti Edukasion a mairemedio ti kinakapsut ti adu nga agturpos iti sekundaria kadagiti kangrunaan nga asignatura: iti English, Math ken Science.

Iti agdama, ti laengen Filipinas ti maysa kadagiti dua a pagilian iti lubong nga addaan iti 10-tawen a basic education curriculum. Ti Myanmar ti sabali.

Impalagip met ni Luistro nga awan ti ubing a maawat nga agadal iti Grade I iti daytoy a tawen no saan a naglasat daytoy iti Kindergarten, kas sagudayen ti naipaulog a Universal Kindergarten Law (Akta Republika 10157) iti nasapa a paset ti tawen.

Maipakat met mangrugi iti daytoy nga school year ti baro a kurikulum para kadagiti agenrol a Grade I ken Grade 7 (umuna a tawen iti hayskul) a pannakausar ti mother-tongue-based multi-lingual education ken ti makunkuna nga Spiral Approach.

(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 14, 2012 a bilang.)

Titser nga eskolar ti DoST, maalada a mangisuro iti siensia

Alaen ti Department of Education (DepEd) ti serbisio dagiti titser a nagturpos a kas eskolar iti siensia tapno mapunnuan ti panagkurkurang ti bilang dagiti titser iti Science ken Mathematics kadagiti para publiko a hayskul.

Kinuna ni DepEd Secretary Armin Luistro a masapul nga adda iti kangrunaan a listaan dagiti DepEd regional directors dagiti iskolar ti Department of Science and Technology-Science Education Institute (DoST-SEI) no mangalada iti baro a titser para kadagiti para publiko a hayskul.

Kuna ni Luistro a maipangruna dagitoy ta isuda ti addaan iti umdas a panagsanay ken nasaysayaat a kabaelan a mangisuro iti siensia, maysa a napateg a tay-ak a masursuro dagiti agad-adal.

Adda 143 a nagturpos a DoST-SEI scholars a mabalin a maala nga agisuro iti school year 2012-2013.

(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 7, 2012 a bilang.)

Titser iti Grado 1, Umuna a Tukad ti HS, agsanay itoy a kalgaw

Aglasat ti rinibu a mannursuro iti Grade 1 ken First Year high school kadagiti amin a para publiko a pagadalan iti panagsanay itoy a kalgaw tapno makapagsaganada iti pannakaipakat ti baro a kurikulum a mausar a kas paset ti Enhanced K to 12 Basic Education Program, kas impakaammo ti Department of Education (DepEd).

Inlawlawag ni Education Secretary Armin Luistro nga iti pannakaisuro ti nabiit pay a nadesinio a kurikulum a para iti Grade 1 ken first year high school a marugian itoy school year 2012-2013, masapul a maibagnos dagiti titser para iti nasayud a pannakaipakat ti nasao a programa.

Kuna ti Sekretario nga agsanay dagiti titser iti di nasursurok ngem dua a lawas, ken di met nababbaba ngem lima nga aldaw.

Malaksid iti pannakayam-ammo ti baro a kurikulum kadagiti titser, mapalagipan met dagiti titser no kasano a kasinninged dagiti ubbing a mangrugi iti pormal a panagadal.

Maibatay met laeng iti Sekretario, saan a narigat ti panagsanay gapu ta nangdesinioda iti hybrid ken digital a panagsanay.

Natalek ni Luistro a saan a marigatan dagiti titser iti pannakaipakat ti baro a kurikulum gapu ta nagsanay metten dagitoy iti Early Childhood Education.

(Naipablaak iti Bannawag, Pebrero 13, 2012 a bilang.)

Siensia iti Grado 1, inikkat ti DepEd

Kas mayayon iti gannuatna a mangpalag-an iti Basic Education Curriculum ken mamagbalin a makaparay-aw para kadagiti ubbing ti panagadalda, inkeddeng ti Department of Education (DepEd) a mangikkat iti “Science” manipud kadagiti grupo dagiti asignatura a gagangay nga al-alaen dagiti sumrek iti Grado I.

Kuna ni Education Secretary Armin Luistro a ti pakabuklan a desinio ti baro a kurikulum a mayam-ammo ken maipakat itoy umay a Hunio para kadagiti estudiante iti Grado 1 ken First Year high school, naibasar iti kapanunotan a masapul a maitag-ay dagiti estudiante iti agpang a rebbengna nga ayanda koman.

Nupay kasta, kuna ni Luistro a ti pannakaikkat ti Science, dina kayat a sawen a saanen a maisubli ti Science kadagiti estudiante iti Grade 1. Mailaoklaok ketdi dagiti topiko (iti Siensia) kadagiti sabali nga asignatura tapno agbalin a naragsak para kadagiti ubbing ti baro a kurikulum malaksid nga ad-adu ti masursuroda.

Impaganetget pay ni Luistro a nupay napagbalin a simple ti kurikulum a K to 12, adu a topiko (iti Siensia) ti maiserrek kadagiti asignatura. Kas pangarigan, no kasta nga agbasa dagiti estudiante, adda dagiti konsepto iti Siensia a mabasa uray no saan a Siensia ti asignatura.

Segun iti desinio ti baro a kurikulum, adtoy asignatura a mayadal iti Grado 1: Mother Tongue (nakayanakan a pagsasao), Filipino, Edukasyon sa Pagpapakatao; Music, Art, Physical Education and Health (MAPEH), Mathematics, Araling Panlipunan, ken ti English (a maisuro iti maikadua a semestre) ken kangrunaan a maiturong iti kinalaing nga agbasa.

Kas asignatura, maisuronto ti Science inton sumrek dagiti estudiante iti Grado 3, ti Edukasyon Pantahanan at Pangkabuhayan inton sumrekda iti Grado 4, ken Technology and Livelihood Education inton sumrekda iti Grado 6.

(Pebrero 6, 2012.)

Dimo Ipalubos a Butbutngenda ti Anakmo

Ni RENATO D. SEGUNDO


Adda latta dagiti aginlalaing kadagiti pagadalan. Nasken a matukkol ti sara dagitoy—ita ta nasapa pay…

ANIA, ni Anib Miguel nga anakmo nga agbasbasa idiay Central School, masansan a butbutngen ken katkatosan ‘diay kalakayanda iti klase?

Birbingasanda met sadiay ni Saniata Noriel a kaanakam iti “Ampang”?

Saan a mailaksid kadatayo nga adda dagiti kakastoy a mapaspasamak iti pagadalan. Ti panangbutbuteng wenno panamagbalbalin a pagkakatawaan iti awanan gaway nga estudiante; wenno ania ditan nga aramid, kangrunaanna dagiti mangipagarup a mas superiorda ngem kadagiti padada nga estudiante. Isu dagitoy ‘tay di-mangipirpirit iti pagadalan wenno “school bully” iti Ingles.

Wen, maysa a wagas ti di panangipirpirit a panangimenos wenno panangibaba iti panagkita iti maysa a tao iti bukodna a bagi wenno panangparnuay iti situasion tapno maibaba ti panagkita ti sabali a tao iti maysa a tao. Mapasamak daytoy babaen ti panangisayangkat kadagiti nagduduma a wagas wenno panangisarsarita kadagiti nagduduma a banag a maibusor iti sabali a tao tapno maibaba ti panagkita ti maysa a tao iti bagina wenno panagkita ti sabali kenkuana.

Mairaman ditoy ti panangaw-awag iti maysa a tao kadagiti di nasayaat a birngas wenno di maikanatad nga awag, panangpaspasagid, di panangiramraman kadakuada kadagiti aramid iti pagadalan a rumbeng koma a pakipartisiparanda, di pannakisarsarita kadakuada, panangbutbuteng, panangdaddadael kadagiti personal nga aruatenda, panagsiksikil, panangkugkugtar wenno ania la ditan nga aramid a di anamongan ti tao a pangaramidanda kadagitoy a banag.

Adu ti agkunkuna a paset daytoy ti panagdakkel wenno panagsangpet ti nakem dagiti agtutubo. Ngem no ut-utoben, saan a nasayaat ti ibunga dagitoy a mapaspasamak kadagiti agtutubo. Itden dagitoy ti pannakapukaw ti panagtalek dagiti biktima iti bukodda a bagi, panagbutbuteng, panagsardeng nga agbasa wenno panagsaksakit.

Nagduduma dagiti rason nga adu nga estudiante ti agaramid kadagiti kastoy kadagiti pagadalan. Kuna dagiti sikologo a mabalin a kayat nga ipakita dagiti agtutubo ti personal a kabaelanda, kayatda ti aglatak; agimon wenno umapalda kadagiti kapatadanda, mangbutbutbutengda, wenno kayatda ti agibales aglalo kadagiti nakapadpadasen iti kastoy met laeng a pannakairurumen.

Adun dagiti pasamak a mainanaig iti di panangipirpirit dagiti estudiante kadagiti padada nga estudiante ket saan koma a baybay-an dagiti mangisursuro ken dadduma pay a nataengan nga agraira dagitoy. No adda masaksianda a pasamak a mainaig iti di panangipirpirit, ikarigaritanda koma a tulongan dagiti biktima ken mangiwayatda koma kadagiti addang ken singasing tapno matiped dagiti kastoy a pasamak.

Kadagiti met agtutubo a kanayon a mabikbiktima iti di panangipirpirit, maibalbalakad a liklikanda ti agmaymaysa. Kadawyan a liklikan dagiti “pasaway” nga estudiante dagiti biktimada no kanayon nga adda kaduada. Balakadan pay dagiti ubbing nga ipulongda kadagiti nataengan a pagtalkanda no adda mangaramid kadakuada iti kakastoy.

Dakkel ti epekto ti di panangirpirpirit iti personal a biag ken panagrang-ay dagiti agtutubo. Iti agdama, ibilbilang dagiti eksperto a dakkel unay ti masakupan ti di pangipirpirit iti kinatalged ti biag ti maysa a tao ket mabalin a maseknan pay ti karadkadna. Kunkuna dagiti mangad-adal kadagiti epekto ti di panangipirpirit nga adda dagiti gundaway nga agkarkarawada pay laeng kadagiti panagsukisok nga isaysayangkatda kadagiti saan a nasayaat nga ibunga ti di panangipirpirit.

Masapul ngarud a tipden ti panagraira daytoy a pasamak ket kanayon koma nga ipaanag kadagiti agtutubo a tratarenda dagiti kapatadanda iti wagas a kayatda met a pannakatratarda. No matiped ti di panangipirpirit iti pagadalan, matiped met panagrairana kadagiti dadduma pay a benneg ti gimong a kas iti simbaan, pagtrabahuan, pagtaengan ken iti komunidad. Mabalin a makatulong pay ti nasapa a panangpasardeng iti daytoy tapno maliklikan ti guranggura. –O



Photo credit: Google.com

(Naipablaak iti Bannawag, Nobiembre 28, 2011 a bilang.)

Teksbuk, saanen a mapiltakan kadagiti anomalia

Awanen ti anomalia iti textbook.

Daytoy ti pakaammo ti nagtipon a puersa ti Department of Education ken dagiti civil society group iti pannakayalnag ti Textbook Count kagiddan ti pannakapirma ti pammatalged ken panagkaykaysa iti Bulwagan ng Katarungan iti Central Office ti DepEd itay nabiit.

Iti nasao a pasken, nagkaysa ti DepEd ken CSO a pakaibilangan ti G-Watch, E-Net, Boy ken Girl Scout of the Philippines a bantayanda ti pannakaimprenta ken pannakaidanon iti umno a destinasion dagiti libro.

Kuna ni Ms. Socorro A. Pilo, executive director ti IMCS ti DepEd, a bantayan pay ti nagkaysa a puersa ti DepEd ken dagiit CSO ti kalidad dagiti libro.

Nairusat pay ti national textbook delivery program ken textbook walk program iti panggep a maliklikan ti pannakaiwayat dagiti anomalia iti ania man a transaksion ti DepEd kas iti nadakamat.

Immunan a nagtulag dagiti publisher ken forwarder nga awan ti ilemmengda iti pannakaimaldit ken pannakaideliber dagiti libro ken dadduma pay a materiales kadagiti eskuelaan.

(Naipablaak iti Bannawag, Oktubre 10, 2011 a bilang.)

DepEd, binallaaganna dagiti mangisursuro iti ‘no collection policy’

Iti laksid ti madagdagullit a ballaag ti Departamento ti Edukasion (DepEd) kadagiti para publiko a pagadalan a sumurot iti ipatpatungpal daytoy a “no collection policy”, sumagmamano nga eskuelaan ken mangisursuro ti agtultuloy ti panagkolektada iti saan nga autorisado a mabayadan kadagiti estudiante.

Segun iti report a nakadanon iti DepEd, sumagmamano a titser ti mangsingir latta dagiti estudianteda para iti examination wenno test paper.

Sumagmamano a nagannak ken estudiante ti nagreklamo met maipanggep kadagiti kontribusion a dawdawaten dagiti eskuelaan para kadagiti special project a saan a masakupan ti Parents-Teachers Association (PTA).

Kadagiti sumagmamano a pagadalan, nagreklamo met dagiti agad-adal a masingsingirda iti multada gapu iti dida panagsao iti Ingles bayat ti kaaddada iti uneg ti klasrum wenno iti pagadalan.

Adda met dagiti mapilit a gumatang iti makan iti canteen.

Mainaig itoy, binallaagan ni DepEd Secretary Bro. Armin Luistro dagiti opisial ken titser dagiti pagadalan nga aglablabsing iti “no collection policy” ti departamento.

Kinuna ni Sek. Luistro a “makapadagsen iti barukong” ti pannakaammona nga adda latta dagiti eskuelaan ken titser a mangpagpaginad iti yus-usuat ti departamentona a panagbalbaliw.

Kiniddaw ni Luistro kadagiti amin nga opisial dagiti pagadalan— uray pay kadagiti amin a regional director, division superintendent ken titser— a tungpalenda koma ti pagalagadan.

Kuna pay ni Luistro a nangnangruna koma a nalaklaka nga agtungpal kadagiti pagalagadan dagiti adda iti sektor ti edukasion gapu ta isuda a mismo ti mangipapaay iti edukasion ken mangyad-adal kadagiti naimbag a kababalin.
Tubngaren daytoy a galad, kuna ni Luistro, ti panggep ti Education for All (EFA) gapu ta tungdayenna dagiti estudiante nga agadal.

Inlawlawag ni Luistro a ti laeng PTA ti autorisado nga agkolekta iti boluntario a kontribusion a kuarta. Ti aglabsing itoy, maidarum iti kaso nga administratibo.

(Naipablaak iti Bannawag, Agosto 29, 2011 a bilang.)

Salip iti Daniw a Para Ubbing

Ipakaammo ti GUMIL Ilocos Norte (Gunglo Dagiti Mannurat nga Ilokano iti Ilocos Norte) kadagiti amin a mannurat iti Ilokano (Iluko) a naluktanen ti Salip iti Panagsurat iti Daniw a Para Ubbing. Pagbuligan daytoy ti GUMIL Ilocos Norte nga ipanguluan ni Mrs. Elizabeth Madarang-Raquel ken ti DepED-Ilocos Norte Division iti panangidaulo ni Dr. Cecilia Pacis Aribuabo, superintendente.

Panggep daytoy a pasalip ti mangbukibok iti maysa kadagiti nabaybay-an a tay-ak ti Literatura Ilokana, ti makuna a literatura a para ubbing.

Panggep pay daytoy a salisal a gun-oden dagiti sumaganad:

1. Mangted iti insentibo ken paratignay kadagiti mannurat nga Ilokano tapno agsuratda iti daniw a para ubbing.

2. Bigbigenna dagiti gapuanan a maidatag nga addaan iti merito.

3. Agserbi a kas pagtaudan dagiti gapuanan a mabalin a maiserbi para iti programa ti Departamento ti Edukasion, ti MTB-MLE.

Dagitoy ti alagaden ti pasalip.

1. Daniw a para ubbing nga agtawen iti 6-9 ti mapagsasasalipan.

2. Silulukat ti salip kadagiti amin a mannurat iti Ilokano, malaksid kadagiti opisial ti GUMIL Ilocos Norte ken dagiti kameng ti DepEd-Division of Ilocos Norte Promotional Staff.

3. Ragup ti lima a daniw a tunggal maysa agatiddog manipud 8 agingga iti 16 a linia dagiti maisalip.

4. Marugian ti salip iti Hunio 15 ken agpatingga iti Oktubre 30, 2011.

5. Nawaya ti mannurat nga agpili iti tema ken topiko dagiti daniwna ngem masapul a maibagay iti edad dagiti ubbing a nadakamat.

6. Nasken a maawat ti Sekretariat ti Pasalip dagiti maisalip iti di naladladaw ngem iti alas singko iti malem ti Oktubre 30, 2011.

7. Dagiti premio: Umuna a Gunggona, P5,000.00 ken sertipiko; Maikadua a Gunggona, P4,000.00 ken sertipiko; Maikatlo a Gunggona, P3,000.00 ken sertipiko ken 3 pay a Pammigbig a Pammadayaw a maikkan iti sag-P1,000.00 ken sertipiko.

8. Saan a mabalbaliwan ti pangngeddeng dagiti hurado malaksid no mapaneknekan a saan a putar ti autor ti impangabakna.

9. Pakuyogan ti pakisalip iti ababa a pakasaritaan ti biag ti autor ken 2"x 2" ID a ladawan.

10. Iturong ti pakisalip iti The Secretariat, Salip iti Daniw a Para Ubbing, DepEd, Division of Ilocos Norte, Giron St., Laoag City.

Bannawag, Hulio 4, 2011.

Nasaysayaat a kurikulum ti ALS para kadagiti katutubo, maipatungpal

Maipatungpalen ti napasayaat a kurikulum ti Alternative Learning System (ALS) para kadagiti katutubo wenno kadagiti kameng dagiti indigenous cultural community tapno ad-adda a masungbatan dagiti pakaseknanda.

Kinuna ni Sekretario Armin Luistro ti Departamento ti Edukasion a daytoy nga addang ti DepEd ti mangipakita a nainget ti departamento a mangipatungpal iti panggep nga “Education for All (EFA)”.

Naipaulog babaen ti DepEd No. 101 s. 2010, naaramid ti ALS Curriculum for Indigenous Peoples (IPs) Education iti pannakitinnulong ti National Commission on Indigenous Peoples (NCIP) ken inaprobaran dagiti pangulo dagiti nadumaduma a komunidad dagiti katutubo.

Naibasar ti kurikulum iti Indigenous Peoples Act (IPRA) wenno Akta Republika 8371, kinuna ni Luistro a maibagay ti maadal dagiti katutubo kadagiti pakaseknanda iti inaldaw-aldaw a panagbiagda, kangrunaan ditoy ti biag ti kaamaan, ken dagiti nadumaduma nga akem dagiti katutubo a mainaig iti dakdakkel a komunidad.

Mausar met iti panagisuro ti nariingan a lengguhe dagiti katutubo ta, kas kuna ni Luistro, “Adun a panagadal ti mangipaneknek nga iti damo a pannakaisuro dagiti agad-adal, ti panagusar iti lengguahe a maar-aramat iti pagtaenganda, agresulta iti ad-adu a maadal dagiti estudiante.”

(Naipablaak iti Bannawag, Bannawag Hulio 25, 2011.)

Edukasion, adda iti "state of calamity"

Inako ni Department of Education (DepEd) Secretary Armin Luistro a sobra ti kinadakkel ti parikut a sangsanguen ti nasao a departamento.

"Agkurkurangtayo iti siled-pagadalan, pasilidad ken titser," kinuna ni Luistro.

Immunan nga impakaammo ti Alliance of Concerned Teachers (ACT) a makuna nga adda iti "state of calamity" ti edukasion iti pagilian.

Segun ken ni France Castro a secretary-general ti ACT, gapu daytoy iti panakairaremen ti sektor ti edukasion gapu kadagiti adu a parikut a sangsanguen ti DepEd.

"Malaksid iti kinaawan ti umdas a siled-pagadalan, pasilidad ken titser, pinakaro pay ti gobierno gapu iti pannakaipatungpal ti universal kindergarten," kinuna ni Castro.

Tapno marisut ti problema, imbalakad ti grupo a mangaprobar ti Kongreso iti supplemental budget para iti nasao a programa.

Imbatad met ni Sek. Luistro a yar-aramidanda iti pamuspusan tapno marisut ti nasao a buong ti ulo babaen ti pannakapatakder dagiti pasdek-pagadalan iti tulong dagiti nadumaduma nga stakeholder a kas kadagiti local government unit iti babaen ti counterparting system, ti wagas a mapagguguduaan ti gastos.

Bannawag, Hulio 4, 2011, panid 38

Hm, diyo kabkabilen dagiti estudianteyo, a?

tImpalagip ti Departamento ti Edukasion (DepEd) ti pagalagadan ti nasao nga ahensia kontra iti corporal punishment wenno panagkabil kadagiti estudiante.

Kuna ni DepEd Region 7 Assistant Director Carmelita Culangon a no agkabil ti maysa a mangisursuro iti estudiante, mabalin a maikkat daytoy iti trabaho, nupay adda proseso a suroten ti DepEd iti panangrisutna kadagiti kaso iti corporal punishment.

Kuna ti nasao nga opisial nga awan dulianan daytoy corporal punishment iti panangabuso iti ubing, kas sagudayen ti RA 7610 (Anti-Child Abuse Law).

Iti babaen ti DepEd order a naipaulog idi 1992, addaan iti karbengan dagiti opisial ti pagadalan ken dagiti mangisursuro a mangipaay iti umisu ken maitutop a panangdisiplina kadagiti estudiante ngem saan a ti panagusar iti kinadangkok, pisikal man wenno mental, iti asino man nga estudiante.

Dagiti opisial ti pagadalan wenno dagiti mangisursuro a mangbalusingsing iti nasao a pagalagadan, maidarum, saan laeng nga iti kaso nga administratibo no di pay ket iti kaso a kriminal.

Nangiruar metten ti DepEd iti order idi 2006 a mangibilbilin kadagiti amin nga opisial dagiti eskuelaan a siguraduenda a makitinnulongda iti lokal a gobierno, polisia ken social welfare office tapno maliklikan dagiti riribuk a parnuayen dagiti gang wenno fraternity.

Bannawag, Hunio 27, 2011, panid 38.

Agannad, amangan no kolorum ti eskuela ti anakmo

Agdagup iti 3,000 a pribado a pagadalan iti sibubukel a pagilian ti awan permitna, kas impakaammo ti Departamento ti Edukasion (DepEd) bayat ti panaglukat dagiti klase iti elementaria ken haiskul itay Hunio 6.

Kuna ti DepEd a maserraan dagitoy a pagadalan no agtuloy ti dida panangtungpal kadagiti pagalagadan ti gobierno.

Kinuna ni DepEd Assistant Secretary Jesus Mateo a kadagupan ti 10,797 a pribado nga elementaria ken sekundaria a pagadalan iti Filipinas, mapan a 25 porsiento wenno 3,000 kadagitoy ti natakuatan nga awanan iti permit, recognition, wenno accreditation.

Kas ballaag, impaulog ti DepEd ti Order No. 38, series of 2011 kas sungbat dagiti reklamo kontra kadagiti pribado a pagadalan nga awanan iti permit.

Kinuna ni Mateo a maikkan iti deadline dagitoy a pagadalan a mangala iti permit; no saan, maserraanen dagitoy.

Kiniddaw met ni Mateo kadagiti nagannak a siguraduenda koma nga adda permit ti pagadalan a nangyenrolanda iti anakda tapno saandanto nga agproblema iti masanguanan.

Tapno maammuan dagiti nagannak no legal ti kaadda ti pagadalan ti anakda, ammuenda koma no addaan daytoy iti “Permit to Operate” manipud iti DepEd ken addaan iti “Business Permit” manipud iti makasakup a gobierno lokal. Mabalinda pay ti agsaludsod kadagiti DepEd division offices.

Bannawag, Hunio 20, 2011 a bilang, panid 38.