May 15, 2012

Dalara, maipariten a maibiahe


Imparit manen ti Bureau of Fisheries and Aquatic Resources (BFAR) ti pannakaibiahe dagiti dalara (an-annak ti igat) tapno maliklikan ti pannakaibus daytoy iti Cagayan.

Mainaig ti nasao a rekomendasion ti BFAR regional office iti pannakaipagel manen ti pannakaibiahe dagiti an-annak ti igat iti naireport a sobra, ken awan patinggana a pannakatiliw dagiti dalara.

Ti dumakdakkel a panagkasapulan ti makagaipu met ti ingingina dagiti sibibiag a dalara, manipud iti P2,500 a presiona idi 2011, napanen iti P17,000 agingga iti P28,000 manipud iti Enero daytoy a tawen. Manipud iti Manila, mayeksport dagiti dalara kadagiti pagilian iti Asia. Maysa daytoy a delicacy iti Japon, ken paborito met dagiti Insik ken Koreano gapu iti pammati a ti dara daytoy, “mangpatibker” kadagiti lallaki.

Kuna ni Dr. Jovita Ayson ti BFAR Region 2 a no di maipagel ti pannakaibiahe dagiti dalara, amangan no mapasamak iti igat ti napasamak iti ludong, maysa a kita ti lames iti Cagayan a nangina ngem bassiten ti populasionna ken panggep ti BFAR a salbaren.

Mayayon ti pannakaiparit ti pannakaibiahe ti dalara iti Fisheries Administrative Order No. 242. Sagudayen ti bilin a madusa iti walo a tawen a pannakaibalud, masamsam dagiti lako a dalara, mapagbayad iti doble iti gatad daytoy no mayeksport koma, ken mawaswas ti permit iti panagkalap ken panageksport dagiti asino man a maseknan a mangsalungasing iti nasao a bilin.

(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 21, 2012 a bilang.)

Jeremias Zapata, pimmusay


Pimmusay idi Mayo 2 ni dati a Diputado Jeremias Zapata ti Abra. Naitabon itay Mayo 12 iti Loyola Marikina City.

Mainaig itoy, ipeksa dagiti inulila daydi Apo Zapata ti panagyamanda kadagiti amin a nakipagriknada. (P.N. Bermudez)

(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 21, 2012 a bilang.)

Eleksion ti GMM, Mayo 20


Maangay ti eleksion ti GUMIL Metro Manila, ti gunglo dagiti mannurat nga Ilokano iti Kamanilaan, itoy a Mayo 20, 2012 iti Maki House iti Timog Ave. corner Scout Tuazon, Quezon City babaen ti panagsangaili ni FAMAS President ken mannurat iti Bannawag Angelo “Eloy” Padua, kas impakaammo ni Retirado a Hues Judge Vivencio S. Baclig, presidente ti gunglo.

Para iti dadduma nga impormasion, ag-text iti 0918-682-6330.

(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 21, 2012 a bilang.)

Tumpaw, di lumned, daytoy a pagpakan kadagiti lames


Ni CRIS M. ILUSTRE

STO. DOMINGO, Ilocos Sur—Iti maikadua a gundaway, nagiwaras ni Diputado Ryan Singson iti “floating feeds” iti aganay a 200 a mangngalap iti daytoy nga ili tapno usarenda a pagpakan kadagiti tarakenda a bangus, tilapia wenno paltat.

Aganay a 800 a sako dagitoy a pagpakan, a kas impakaammo ni Diputado Singson, dakkel ti maitulongna iti naparpardas a panagdakkel dagiti lames iti uneg laeng ti tallo a bulan imbes nga innem a bulan a kadawyan a pannakatarakenda. Ti kabaruanan a teknolohia manipud idiay Thailand ti naipakat iti pannakapartuat dagitoy a pagpakan.

Saan a kas kadagiti ordinario a pagpakan a no di kanen ida dagiti lames, lumnedda iti lansad a puon metten ti panagrupsada ken itataud ti sabibong a pakaigapuan ti fishkill wenno pannakatay dagiti bangus ken tilapia a kas iti napasamak idiay Laguna, Batangas, Pangasinan ken dadduma pay a paset ti Filipinas.

Impalawag met ni Barangay Chairman Bong Artajos iti Siudad ti Vigan, tumultulong a mangyad-adal ken mangiwarwaras iti daytoy a pagpakan kadagiti lames, a malaksid iti mapamindua a kadagsen dagiti lames iti uneg laeng ti sumagmamano a bulan, makatulong pay ti nasao a feeds a mangpalit-aw iti danum ken mangsaluad kadagiti pagit-itlogan ken ayuyang dagiti dadduma pay a lames.

Maipalagip nga inrubuat ni Congressman Singson ti panagited kadagiti nasao a pagpakan kadagiti pupokan ken fish cages idiay Villamar, Caoayan a nakapaneknekan iti napaadu a nakalapan dagiti agtartaraken iti bangus ken tilapia iti uneg laeng ti ababa a panawen.

Manamnama nga agsaknapton kadagiti sangapulo ket maysa nga ili iti umuna a distrito ti Ilocos Sur daytoy a paset ti food security program ni Diputado Singson. Iti agdama, adu metten a kabangibang nga ili ti nangipasimudaag iti interesda iti daytoy a proyekto.
Ni Dip. Ryan Singson ti 1st Dist., Ilocos Sur (tengnga) bayat ti pannakaipakita kadagiti agtartaraken iti lames iti napintas a kalidad ti baro a pagpakan kadagiti lames a maibumbunong ita kadagiti adda piskariana iti probinsia.
(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 21, 2012 a bilang.)



May 10, 2012

Bannawag -- Mayo 21, 2012



SARITA
6 Ti Saludsod ni Nanang
   Jovito F. Amorin

NOBELA
28 Daga a Nakayanakan (5)
    Juan Cabreros Laya
32 Dagiti Bituen iti Imatangda (30)
    Jose A. Bragado

DANIW
4 Iti Sidong ti Daniw
   Corazon F. Quiamas
26 Kalgaw
     Elizabeth M. Raquel
30 Amor
    Alex V. Yadao

SALAYSAY
8 Gapu Ta Daytoy ti Linteg (36)
    Hues Joven F. Costales (Ret.)
12 “Nangabakka iti Raffle!”
    Mighty C. Rasing
38 Panagpatanor iti Patubo a Kayo ti Panguartaanna
    Eliseo B. Contillo
40 Ipakatmo Man Met ti Wagas Daytoy Sientista a Mannalon
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
19 Tres Muchos (52)
22 Bannatiran (67)
24 Miks & Tiks

KOLUM
14 Dear Judge
31 Okeyka, Apong
34 TIPS
37 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
42 Padasem Daytoy, Kailian
44 Ading Kosinera

PAGLINGLINGAYAN
45 Make Sure That Your Shose…, Kdp.
46 Showbiz
48 Sinniriban
48 Sapukas
48 Sudoku
48 Aggarakgaktayo

DADDUMA PAY
 2 Ti Makunami
15 Tao, Lugar, Pasamak
16 Nagtitipon Dagiti Mannurat nga Ilokano Idiay Bacnotan! (2)
27 “Lumabaskami Pay, Apo!”
29 Txtm8
33 Siled ti Kararag
35 Ti Gasatmo Ita a Lawas
364 Ammuem Pay Dagitoy

May 9, 2012

Am-ammomon ti “The Singing Vice-Governor iti Ilokandia,” ‘Bagis?


YAM-AMMOK man kenka, ‘bagis. Isu awan sabali no di ni Apo DV Savellano, ti agdama a Bise-Gobernador ti Ilocos Sur.

Kangrunaan a pammaneknekna ti albumna a Lailo ti Ilocano, ti nakaurnongan dagiti rendisionna kadagiti dinto maumag a samiweng nga Ilokano a kas iti “Bannatiran,” “Dikanton Malipatan,” “Manang Biday,” “Ta Nagsaway a Pintasmo,” “Ti Ayat ti Maysa nga Ubing,” ken dadduma pay.

*     *     *

Kuna man ni Apo DV. ‘bagis, a no adda dagiti narigat a mayebkas, maiparipirip babaen ti kanta.

Isu a dagiti dina mayebkas a napalaus a panangipategna kadagiti kaprobinsiaanna, maibalikasna babaen dagiti kanta.

*     *     *

Maysa pay a panggep ni Apo DV, ‘bagis, no apay nga inrekordna dagiti kanta.

Tapno kano maipalagip kadagiti Ilokano, saan laeng a kadagiti taga-Ilocos Sur, ti napalabas ken agdama.

Tapno ad-adda met a maanag ti kina-Ilokano.

Ken tapno  agtultuloy met nga ipagpannakkel dagiti kabukbukodan a kanta.

*     *     *

Ti nakaay-ayat pay iti daytoy nga album, ‘bagis, dagiti maganar, mapan iti Balay Taripato wenno Home for the Aged ti Ilocos Sur.

Isu a no gumatangka, malaksid a malinglingay ken ad-adda a maanagmo ti kina-Ilokanom, makatulongka pay kadagiti nataengan nga Ilokano.

Ket gapu dayta iti album ni Apo DV, ti The Singing Vice Governor iti Ilokandia.—O

 (Kadagiti interesado a maaddaan iti kopia ti album, makiuman iti Provincial Capitol ti Ilocos Sur—AST)

May 7, 2012

Ludong ti Abra



LUDONG TI ABRA. Nupay maibilangen a dandanin maungaw, adda latta makalapan a ludong iti ili a Lagayan, Abra babaen ti panagusar iti asar wenno tarik a maipakat iti karayan. Maibilang a kanginaan a lames ken am-ammo iti kinatabana, immay intunton ni Maribel Corpuz ti sangapulo bukel (aganay 12 a kilo) a ludong a naggapu iti ilida iti Siudad ti Vigan tapno ilakona kadagiti mail-iliwan nga agsida iti daytoy a klase ti lames— iti P1,500 ti kada kilo. (Mancielito S. Tacadena)

(Naipablaak iti Bannawag, Mayo 14, 2012 a bilang.)