December 4, 2014

DISIEMBRE 15, 2014



SARITA
6 Niebe
   Reynald F. Antonio
12 Ipakpakaunakon ti Naragsak a Paskuam
     Gregorio T. Amano

NOBELA
26 Dagiti Kulalanti ti Arapaap (12)
     Juan S.P. Hidalgo, Jr.
30 Upa ken Kawitan (4)
     Estela A. Bisquera-Guerrero

DANIW
27 Maipasngayak a Sabali
      Jobert M. Pacnis
48 Dandaniw a Para Ubbing
     Ludilyn Ely F. Bravo/Rolando A. Seguro, Jr.

SALAYSAY
10 Apay Met a Kastoy ti Kinabaranan, Kunam?
     Virginia A. Duldulao, Ph.D.
24 “Tan-ok ni Ilokano,” Dayaw ti Kailokuan
      Leilanie G. Adriano
40 Baro a Wagas ti Panagabuno iti Papaya
     Reynaldo E. Andres

KOMIKS
17 Gayang ni Lam-ang (63)
20 Aritosan (113)
22 Miks & Tiks

KOLUM
 9 Dear Doc
14 Saludsodem ken ni Apo Hues
32 Okeyka, Apong
34 TIPS
37 Kastoy, Kapid, Ditoy Hawaii
38 Kosina Ilokana
42 Padasem Daytoy, Kailian
46 Haytek!

PAGLINGLINGAYAN
44 Showbiz
47 Sinniriban
47 Sapukas
47 Sudoku
47 Agkatawa ti Mayat

DADDUMA PAY
 2 Ti Makunami
 4 Tao, Lugar, Pasamak
15 Ti Karayan Cagayan ken Dagiti Ili ti Tanap
16 Salip iti Daniw a Para Ubbing ti 13th RFAAFIL
28 Siled ti Kararag
29 Tuladentayo Man ti Pusa
31 Txtm8
33 Ania Dagiti Rumbeng a Sapulem iti Maysa a Lider Estudiante?
35 Ti Gasatmo Ita a Lawas
36 Ammuem Pay Dagitoy
39 Tapno Dika Marigatan iti Panangdalus iti Banio

December 1, 2014

Ar-arusip!



AR-ARUSIP! Siraragsak da agkabsat a Jethro ken Jiemil Anne S. Pacnis ti Brgy. Ammubuan, Ballesteros, Cagayan nga agburburas iti bunga ti ar-arusip (arusip kadagiti dadduma) a mula ni tatangda a ni Jobert M. Pacnis, mannurat ti Bannawag, iti abay ti balayda. Kasla bugnay daytoy a babassit a nabaknang iti bitamina C ken antioxidants a napateg iti pannakatagiben ti salun-at. Paggugusto dagiti agkabsat a ma-blender ti nasao a prutas a malaokan iti mansanas ken/wenno ubas. (Pammadayaw ni JMP)


(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 8, 2014 a bilang.)

Eleksion ti SK, mabalin a maisanud iti Oktubre, 2016

Ad-adalen ita ti Kamara ti pannakaisanud manen ti eleksion ti Sangguniang Kabataan (SK) iti Oktubre, 2016 wenno sumagmamano a bulan kalpasan ti eleksion presidensial iti 2016.

Sakbayna, idi Oktubre 3, 2013, naipaulog ti Akta Republika Blng. 10632 a nangisanud iti eleksion ti SK a maangay koma iti Oktubre 28 iti dayta a tawen tapno maangay daytoy iti Pebrero 21, 2015.
Kinuna ni Capiz Fredenil Castro, chairman ti House committee pm Suffrage and Electoral Reforms, a nasken daytoy tapno maikkan ti Kongreso iti naan-anay a panawen a mangpanunot no ania dagiti enmienda nga iserrekda iti SK Law.

Nupay kasta, kuna met ni Kabataan Party-list Rep. Terry Ridon a ti Liberal Party ti adda iti likudan daytoy a panggep a pannakaisanud ti eleksion, kas paset ti panagsagsagana ti administrasion iti eleksion presidensial.

Innayon ni Ridon nga atapenna a ti pondo a para koma iti SK, mainayon laengen iti pondo a pagkampania ti Liberal Party.

Sagudayen ti Local Government Code, 10 porsiento iti total annual Internal Revenue Allotment (IRA) ti barangay ti automatiko a mapan iti SK.

Nupay ipawil ti RA 10632 ti pannakadutok dagiti baro nga opisial ti SK, sagudayen met ti Implementing Rules and Regulations ti paglintegan ti pannakabukel ti “Task Force on Youth Development” a kas sukat ti SK.

Ti met laeng Task Force, a dutokan ti konseho ti barangay, ti addaan iti karbengan a mangala iti 10 porsiento ti IRA ti barangay.


(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 8, 2014 a bilang.)

Dap-ayan 2015 dagiti mannurat nga Ilokano: Abril 17-19, 2015

GUMIL Apayao, mabangon

Angayen ti GUMIL Filipinas, ti gunglo dagiti mannurat nga Ilokano iti sangalubongan, ti Dap-ayan 2015: Ti Maika-47 a Nailian a Kombension ti gunglo inton Abril 17-19, 2015 iti maikeddeng a lugar iti uneg ti Kamanilaan, babaen ti panagsangaili ti GUMIL Metro Manila, ken iti pannakitinnulong ti sumagmamano nga institusion a pribado ken ti gobierno.

Daytoy ti napagnunumuan iti GF Board Meeting a naangay itay Nobiembre 23, 2014 a sinangaili ni GUMIL Pangasinan President Fernando B. Sanchez ken ti pamiliana iti San Nicolas, Pangasinan.
Kas kinuna ni GF President Arthur P. Urata, Jr., tampok iti daytoy a kombension ti pannakapadayaw kadagiti mannurat a nangab-abak kadagiti pasalip, pannakayalnag dagiti libro nga impablaak ti gunglo ken dagiti kamengna, panagsisinukat iti kapanunotan mainaig iti pannakaipatungpal dagiti panggep ti gunglo para kadagiti mannurat nga Ilokano ken iti Kurditan Ilokano. Ken maangay ti eleksion ti GF.

Kadagiti amin a kameng ti GF ken dagiti chapter-na, makiuman kadagiti chapter president para iti advance a reserbasion ken dadduma pay a detalye a mainaig iti kombension. Kadagiti saan met a kameng pay ti GUMIL nga interesado a dumar-ay iti nasao a kombension, makiuman ken ni Ariel S. Tabag, presidente ti GUMIL Metro Manila, babaen ti e-mail: asseng.tabag@gmail.com
Iti sabali a bangir, maipakaammo nga inaprobaran ti GF Board ti pannakabukel ti GUMIL Apayao babaen ti panangyendorso ni GUMIL Cagayan president Dr. Freddie Pa. Masuli.

Kabayatanna, ipakaammo ti GF Awards Committee nga agawaten kadagiti nominasion para iti Pedro Bucaneg Award, Leona Florentino Award, ken Don Cornelio Valdez Award. Aggibus ti nominasion iti Pebrero 27, 2015. Para iti kompleto a pagalagadan dagiti nasao nga awards, ag-e-mail iti rvaragon@gmail.com wenno bisitaen ti balikasniilokano.blogspot.com. (RVA)


(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 8, 2014 a bilang.)

Ti Makunami: Mayuna Koma Dagiti Agbasbasa

Ni NOEL C. LOPEZ
Cauayan City

MARAGRAGSAKANKAMI no adda aggibus a nobela iti Bannawag. Kayatna a sawen a maaddaankami manen iti baro a gundaway a makabasa iti baro a nobela a mangipaay kadakami kadagiti baro a pampanunot kabayatan ti panangpatpatugotmi kadagiti adbentura wenno pannakigasanggasat dagiti agakem.

Patienmi unay a saan a maikari dagiti  agbasbasa kadagiti atitiddog unay  a nobela. Iti agdama a taray ti panawen a kankanayon nga agkamkamakam  dagiti agbasbasa gapu kadagiti umad-adu a pakakumikomanda,  agmawmaw ti gagarda ken mapukaw metten dagiti suspense a kayat nga idasar ti nobelista no atiddog unay ti nobela.

Maysa ngarud a mangsuron, saan ketdi a manglinglingay, kadagiti agbasbasa dagiti atitiddog unay a nobela ket gapu iti daytoy a pannakasuron dagiti agbasbasa, isardengda metten a basaen dayta a nobela gapu iti pannakapukaw ti reggetda. Pagangayanna, kailala la unay ti panawen a binusbos dayta nga agbasbasa a nangirugi a nangbasa iti dayta a nobela.

Pagrebbengan ti mannurat ti panangipaayna kadagiti agbasbasa kadagiti makaguyugoy ken napnuan iti kaipapanan a babasaen. Dagiti koma agbasbasa ti kankanayon a pampanunoten dagiti mannurat, ania man a klase ti literatura,  saan a ti bukodda a pakalinglingayan. Dida koma aramaten ti panagsurat tapno laeng mapagustuan ti bukodda a pagduyosan.


(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 8, 2014 a bilang.)


Maikapat a Pasalip ALVIYA iti Sarita

Ipalagip ti Secretariat ti ALVIYA Literary Foundation nga agawaten kadagiti sarita para iti Maikapat a Pasalip ALVIYA a naluktan bayat ti Nasional a Komperensia ti GUMIL Filipinas sadiay Cabicungan Inn, Claveria, Cagayan babaen ken ni Alex Vicente Yadao, esponsor ti salip ken pangulo ti foundation.

Dagiti pagannurotan:

1. Naluktan ti salip idi Abril 20, 2014 ket aggibus iti Pebrero 28, 2015.

2. Silulukat ti pasalip kadagiti amin a mannurat a makapagsurat iti Ilokano.

3. Nawaya dagiti mannurat a mangpili iti kayatda a tema ti sarita nga isalipda.

4. Agatiddog ti pakisalip iti 15-25 a panid iti short bond paper, nai-computer (agusar iti Times New Roman, Font Size 12) iti doble espasio ken addaan iti maysa a pulgada a kalawa a margin iti amin nga igid ti bond paper.

5. Maysa laeng a sarita ti mabalin nga isalip ti mannurat a makisalip.

6. Nasken a bukod a putar ti autor ti maisalip, saan pay a naipablaak iti ania man a magasin, saan pay a nangabak iti ania man a kita ti pasalip, ken saan a naipatarus manipud iti ania man a lengguahe.

7. Ti laeng parbo a nagan ti autor ti agparang iti manuskrito a maisalip. Pakuyogan ketdi ti entry iti narikpan a sobre a nakailanadan dagitoy: paulo ti sarita, parbo ken pudno a nagan, ababa a kabibiag ti autor, ken cell phone number. Saanen nga ipatulod iti e-mail ti soft copy ti impormasion a mainaig iti autor (ti linaon ti narikpan a sobre).

8. Nasken a maipatulod ti sarita iti dua a porma: a.) hard copy/printed copy, uppat a nalawag a kopia a maipatulod itoy nga adres: PASALIP ALVIYA, c/o Dr. Freddie P. Masuli, Cagayan State University, Sanchez Mira, 3518 Cagayan; ken b.) soft copy a maipatulod babaen ti e-mail iti daytoy nga e-mail account: freddie.padua.masuli@gmail.com.

9. Nasken a maawat ti Secretariat dagiti dua a porma ti pakisalip (hard copy ken soft copy) iti di naladladaw ngem alas 11:59 ti rabii ti Pebrero 28,  2015 (oras iti Filipinas).

10. Agtalinaed ti ania man a pangngeddeng dagiti hurado ken maisubli ti gunggona ti mangabak no maduktalan kalpasanna a sinalungasingna ti Pagannurotan Bilang 6. Awanto metten ti karbengan ti autor a makisalip kadagiti sabsabali pay a pasalip ti ALVIYA.

11. Agbalin a makipagtagikua ti ALVIYA Foundation kadagiti mangabak a sarita. Ngarud, kas iti autor, maaddaan ti agpasalip iti karbengan a mangipablaak kadagitoy mangabak a sarita iti ania man a wagas a kayatna karamanen ti elektroniko ken tradisional a wagas ti panagipablaak. Dagiti gunggona : First Prize, P15,000.00; Second Prize, P10,000.00 ken Third Prize, P8,000.00 ken tallo a pangliwliwa a gunggona a sag-P2,000.00.  Addanto met sertipiko dagiti amin a mangabak.

12. Maipakaammo dagiti mangabak a sarita iti umuna a lawas ti Abril 2015 ken mayawat dagiti premio kadagiti mangabak nga autor bayat ti GUMIL Filipinas National Convention iti Kalgaw 2015.


(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 8, 2014 a bilang.)


Sarita a Para Ubbing, mapagsasalipan iti 13th RFAAFIL

Sarita a Para Ubbing ti mapagsasalipan iti 13th Reynald F. Antonio Awards for Iluko Literature (RFAAFIL). Uray ania a tema ti trataren ngem nasken a maawatan dagiti ubbing nga agtawen manipud iti pito (7) agingga iti sangapulo ket dua (12).

Dagiti pagannurotan:

1. Silulukat ti salip kadagiti amin a mannurat iti Ilokano (Iluko). Aggibus ti salip iti Enero 31, 2015.

2. Agatiddog ti sarita iti di nasursurok ngem 10 a panid. Maimakinilia wenno maikompiuter iti doble espasio iti regular bond paper size. Maysa laeng a sarita ti isalip ti tunggal mannurat.

3. Ti parbo a nagan ti maaramat iti manuskrito a pakisalip. Dua nga MS Word document files ti idatag babaen ti e-mail. Umuna: ti sarita a pakisalip. Maikadua: ti parbo ken pudno a nagan ken ti pakasaritaan ti biag ti autor, ken nasken a mangiragpin ti autor iti palawag no kasano, kaano ken no apay a nasuratna dayta a sarita. Saan ketdi a pagibatayan daytoy iti pannakapili ti saritana ngem mabalin a pakadiskualipikaanna.

4. Sarita a Para Ubbing ti suraten. Uray ania a tema ti trataren ngem nasken a maawatan dagiti ubbing nga agtawen manipud iti pito (7) agingga iti sangapulo ket dua (12).

5. Nasken nga orihinal, di pay naipablaak, di naadaw iti ania man a sinurat ken di pay nangabak iti ania man a salip iti panagsurat ti mabalin nga isalip.

6. Agbalin a kukua ti esponsor dagiti mangabak a sarita. Karbenganna pay ti mangedit ken mangipablaak iti Internet (www.rfaafil.com), magasin wenno periodikal a pilina, wenno mangilibro kadagitoy nga awan sungsungbatanna iti autor. Agtalinaed ketdi ti copyright iti autor.

7. Saan a mabalbaliwan ti desision dagiti hurado malaksid no matakuatan kalpasanna a linabsingna ti Pagannurotan Bilang 5. Iti kasta a panaglabsing, maibabawi ti gunggona ket saanto metten a mapalubosan ti autor a makisalip iti ania man a salip nga esponsoran ti RFAAFIL.

8. Dagiti gunggona: First Prize 5,000.00; Second Prize 4,000.00; Third Prize 3,000.00; Fourth Prize 2,000.00; Fifth Prize 1,000.00 ken mabalin a manayonan wenno maksayan dagiti gunggona depende iti pangngeddeng dagiti hurado. Addanto pay sertipiko a maited kadagiti mangabak. Maipaay met ti Reader’s Choice Award ken maysa a laptop computer iti sarita a magustuan dagiti ubbing a readers.

9. Mapadayawanto dagiti mangabak iti GUMIL Filipinas Annual Convention wenno iti pasken nga angayen ti RFAAFIL iti kalgaw ti 2015.

10. Ipatulod ti pakisalip babaen ti e-mail. Iturong iti admin@rfaafil.com ken rfaafil@hotmail.com.

11. Nasken a maipatulod babaen ti e-mail ti pakisalip iti di naladladaw ngem ti petsa a panaggibus ti salip.


(Naipablaak iti Bannawag, Disiembre 8, 2014 a bilang.)